# Sáu giờ sau khi đóng nắn gãy xương chày và bó bột dài vòng quanh chân, bệnh nhân than đau sâu ở chân ngày càng nặng lên và không thuyên giảm sau hai liều morphine đường tĩnh mạch. Cơn đau tăng đột ngột khi điều dưỡng duỗi thụ động ngón chân cái. Phần bàn chân để lộ bị sưng và căng, và bệnh nhân than có cảm giác ngứa ran mới xuất hiện giữa ngón chân thứ nhất và thứ hai. Mạch mu chân vẫn sờ được, thời gian làm đầy mao mạch là 2 giây, và các ngón chân ấm. Bệnh nhân không có tiền sử rối loạn đông máu. Hoàn thành sơ đồ bằng cách chọn tình trạng bệnh nhân nhiều khả năng đang gặp phải, 2 hành động điều dưỡng nên thực hiện để xử lý tình trạng đó, và 2 thông số điều dưỡng nên theo dõi để đánh giá tiến triển của bệnh nhân.

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Potential for Alterations in Body Systems  
> category: ROR

## Câu hỏi

Sáu giờ sau khi đóng nắn gãy xương chày và bó bột dài vòng quanh chân, bệnh nhân than đau sâu ở chân ngày càng nặng lên và không thuyên giảm sau hai liều morphine đường tĩnh mạch. Cơn đau tăng đột ngột khi điều dưỡng duỗi thụ động ngón chân cái. Phần bàn chân để lộ bị sưng và căng, và bệnh nhân than có cảm giác ngứa ran mới xuất hiện giữa ngón chân thứ nhất và thứ hai. Mạch mu chân vẫn sờ được, thời gian làm đầy mao mạch là 2 giây, và các ngón chân ấm. Bệnh nhân không có tiền sử rối loạn đông máu. Hoàn thành sơ đồ bằng cách chọn tình trạng bệnh nhân nhiều khả năng đang gặp phải, 2 hành động điều dưỡng nên thực hiện để xử lý tình trạng đó, và 2 thông số điều dưỡng nên theo dõi để đánh giá tiến triển của bệnh nhân.

Condition

Select 1
Huyết khối tĩnh mạch sâu
Hội chứng khoang cấp
Sưng dự kiến sau đóng nắn
Tắc động mạch cấp

Actions to take

Select 2
Nâng chân trên gối cao hơn mức tim
Cho thêm một liều opioid theo chỉ định và kiểm tra lại sau 1 giờ
Thông báo ngay cho bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình
Chuẩn bị truyền heparin theo chỉ định
Chuẩn bị cắt dọc bột theo quy trình

Parameters to monitor

Select 2
Cường độ mạch động mạch mu chân
Đo chu vi bắp chân
Đau khi kéo giãn thụ động ngón chân
Nồng độ D-dimer huyết thanh
Cảm giác ở khoảng trống ngón chân thứ nhất

## Giải thích

Đau vượt quá mức tổn thương, tăng lên khi kéo giãn thụ động, chi căng cứng, và cảm giác dị cảm mới xuất hiện dưới lớp bột vòng quanh gợi ý hội chứng khoang cấp; mạch sờ được không loại trừ chẩn đoán. Điều dưỡng cần thông báo ngay cho bác sĩ phẫu thuật và chuẩn bị cắt dọc bột. Đau khi kéo giãn thụ động và cảm giác ở khoảng trống ngón chân thứ nhất là những thông số nhạy cảm nhất để theo dõi xu hướng.

## Giải thích chuyên sâu

Câu trả lời nhanh
Hội chứng khoang cấp; thông báo ngay cho bác sĩ phẫu thuật chỉnh hình và chuẩn bị cắt dọc bột; theo dõi đau khi kéo giãn thụ động ngón chân và cảm giác ở khoảng trống ngón chân thứ nhất.

Tại sao đáp án này đúng
Áp lực trong khoang tăng lên bên trong cân cơ rất lâu trước khi nó có thể làm ngừng dòng chảy động mạch, do đó mạch và thời gian làm đầy mao mạch vẫn bình thường trong khi cơ và thần kinh bị thiếu máu cục bộ. Đau không kiểm soát được bằng opioid và tăng vọt khi kéo giãn thụ động là dấu hiệu sớm nhất, và ngứa ran ở khoảng trống ngón chân thứ nhất cho thấy tổn thương thần kinh mác sâu trong khoang trước. Nới lỏng bột làm giảm áp lực bên ngoài trong khi bác sĩ phẫu thuật đánh giá cần cắt cân hay không.

Hình ảnh so sánh dễ hiểu
Khoang giống như một chiếc vali đóng kín đang bị nhét quá đầy: cái khóa kéo (cân cơ) không giãn ra được, nên các vật mềm bên trong (thần kinh, cơ) bị nghiền nát trước khi tay cầm (mạch) bị ảnh hưởng.

Mẹo ghi nhớ
Mạch là yếu tố MẤT CUỐI CÙNG — hãy tin vào Đau và Dị cảm trước.

Quy tắc quyết định NCLEX
Đau vượt quá mức tổn thương, nặng hơn khi kéo giãn thụ động sau khi bó bột là hội chứng khoang cho đến khi chứng minh được điều ngược lại; giảm chèn ép bên ngoài và thông báo cho bác sĩ phẫu thuật, không bao giờ đợi đến khi mất mạch.

Tại sao các lựa chọn khác sai
Sưng dự kiến sẽ thuyên giảm khi nâng cao chân và dùng thuốc giảm đau, không gây đau khi kéo giãn hay dị cảm. Huyết khối tĩnh mạch sâu gây đau bắp chân và sưng nhưng không gây đau kéo giãn thụ động dữ dội hay thiếu hụt thần kinh trong vòng 6 giờ, do đó heparin, chu vi bắp chân và D-dimer theo dõi sai tình trạng. Tắc động mạch cấp gây bàn chân lạnh, không mạch, nhưng ở đây mạch và nhiệt độ ấm được bảo tồn. Nâng cao trên mức tim là phổ biến cho phù, nhưng nó làm giảm dòng động mạch đến một khoang thiếu máu cục bộ; chi nên để ngang mức tim. Một liều opioid thêm vào che lấp triệu chứng chủ chốt và trì hoãn giảm áp. Cường độ mạch mu chân là lựa chọn hấp dẫn nhưng là dấu hiệu muộn.

References
1AAOS — Appropriate Use Criteria: Acute Compartment SyndromeChẩn đoán lâm sàng hội chứng khoang và giảm áp khẩn cấp
2NCSBN 2026 NCLEX-RN Test PlanDanh mục Nhu cầu bệnh nhân và khung phán đoán lâm sàng

## Tình huống lâm sàng

Tình huống
Sáu giờ sau đóng nắn xương chày và bó bột, đau vượt quá mức tổn thương, nặng hơn khi kéo giãn thụ động và dị cảm mới xuất hiện bất chấp mạch vẫn sờ được.

## Khái niệm chính

- **Acute compartment syndrome** — Áp lực tăng lên trong một khoang cân làm suy giảm tưới máu thần kinh và cơ.
- **Passive stretch pain** — Đau do kéo giãn thụ động các cơ trong khoang bị ảnh hưởng, một dấu hiệu sớm.
- **Bivalving** — Cắt dọc bột ở cả hai bên để giảm áp lực vòng quanh.

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [For each clinical scenario, select the corresponding 2022 ACC/AHA/HFSA heart-failure stage…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=393413&lang=vi)
- [An adult is 2 hours post-tenecteplase for acute ischemic stroke. Classify each action for …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=393414&lang=vi)
- [An immobile adult with dysphagia is on hospital day 4 after acute ischemic stroke. Classif…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=393415&lang=vi)
- [A client admitted with an acute stroke coughs and develops a wet voice during the initial …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=395564&lang=vi)
- [Two hours after a lower-leg fracture is immobilized, the client reports escalating pain de…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=395612&lang=vi)
- [A hospitalized client develops early acute kidney injury after several days of vomiting an…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=396180&lang=vi)
- [Two days after a femur fracture, a client develops sudden hypoxemia, confusion, and a pete…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=397278&lang=vi)
- [A client with a lower-leg fracture in a cast reports rapidly worsening pain despite analge…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=497750&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617364&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._