# Một bệnh nhân 64 tuổi mắc đái tháo đường típ 2 đến khám định kỳ hằng năm. Thuốc hiện tại: metformin 1,000 mg uống hai lần mỗi ngày. Kết quả hôm nay: A1C 8.6% (7.9% cách đây sáu tháng), eGFR 38 mL/phút/1.73 m2 (52 cách đây một năm), tỉ lệ albumin/creatinin niệu 42 mg/g (kết quả tăng lần đầu), HA 132/80 mm Hg. Khám đáy mắt giãn đồng tử trong 2 năm gần đây đều không có bệnh võng mạc. Ở lần khám trước, bệnh nhân không cảm nhận được sợi monofilament ở cả hai bàn chân. Điều dưỡng nên dự kiến những hành động nào trong kế hoạch chăm sóc? Chọn tất cả các đáp án đúng.

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Health Screening  
> category: HPM

## Câu hỏi

Một bệnh nhân 64 tuổi mắc đái tháo đường típ 2 đến khám định kỳ hằng năm. Thuốc hiện tại: metformin 1,000 mg uống hai lần mỗi ngày. Kết quả hôm nay: A1C 8.6% (7.9% cách đây sáu tháng), eGFR 38 mL/phút/1.73 m2 (52 cách đây một năm), tỉ lệ albumin/creatinin niệu 42 mg/g (kết quả tăng lần đầu), HA 132/80 mm Hg. Khám đáy mắt giãn đồng tử trong 2 năm gần đây đều không có bệnh võng mạc. Ở lần khám trước, bệnh nhân không cảm nhận được sợi monofilament ở cả hai bàn chân. Điều dưỡng nên dự kiến những hành động nào trong kế hoạch chăm sóc? Chọn tất cả các đáp án đúng.

1

Kiểm tra cả hai bàn chân xem có tổn thương da ở mỗi lần khám

2

Hạn chế lượng protein trong chế độ ăn xuống 0.6 g/kg cân nặng mỗi ngày

3

Kéo dài khoảng cách khám đáy mắt giãn đồng tử lên mỗi 2 năm

4

Giữ metformin cho đến khi eGFR trở lại trên 45 mL/phút

5

Xem xét giảm liều metformin với bác sĩ kê đơn

6

Xét nghiệm lại A1C sau 3 tháng thay vì 6 tháng

## Giải thích

Mất cảm giác với sợi monofilament nghĩa là phải kiểm tra bàn chân ở mỗi lần khám, eGFR 38 khi đang dùng metformin liều đầy đủ cần giảm liều thay vì ngừng thuốc, và A1C trên mục tiêu và đang tăng cần xét nghiệm mỗi quý. Ngừng metformin là quy tắc khi eGFR dưới 30, không phải 38. Kéo dài khám mắt lên mỗi 2 năm chỉ được phép khi đường huyết được kiểm soát tốt, và ADA không khuyến nghị hạn chế protein dưới 0.8 g/kg/ngày ở bệnh thận chưa lọc máu.

## Giải thích chuyên sâu

Đáp án nhanh
Kiểm tra bàn chân mỗi lần khám, xem xét giảm liều metformin, và xét nghiệm lại A1C sau 3 tháng (các lựa chọn 1, 5, 6).

Vì sao đáp án này đúng
Mỗi hành động đúng đều xuất phát từ một chi tiết của bệnh nhân này. Mất cảm giác monofilament là mất cảm giác bảo vệ, khiến việc kiểm tra bàn chân chuyển từ hằng năm sang mỗi lần khám. Với eGFR từ 30 đến 44, ADA khuyên đánh giá lại lợi ích và giảm liều metformin (thường tối đa 1,000 mg/ngày); metformin chỉ ngừng khi eGFR giảm dưới 30. A1C 8.6% tăng từ 7.9% là chưa đạt mục tiêu, nên xét nghiệm chuyển sang khoảng mỗi 3 tháng.

Phép so sánh dễ hiểu hoặc hình ảnh tưởng tượng
Hãy nghĩ đến ba núm vặn, mỗi núm do một chỉ số điều chỉnh: monofilament vặn núm kiểm tra bàn chân lên, eGFR vặn núm metformin xuống, và A1C tăng vặn núm xét nghiệm nhanh hơn.

Mẹo ghi nhớ
Bàn chân tê = nhìn mỗi lần khám; eGFR 30-44 = giảm metformin; dưới 30 = ngừng.

Quy tắc quyết định NCLEX
Điều chỉnh khoảng cách tầm soát định kỳ theo dữ liệu hiện tại của bệnh nhân; tiền sử bình thường chỉ kéo dài khoảng cách khi kiểm soát tốt.

Vì sao các lựa chọn khác sai
Giữ metformin cho đến khi eGFR trên 45 (lựa chọn 4) dễ gây nhầm vì 45 là ngưỡng để bắt đầu metformin, nhưng với bệnh nhân đang dùng thuốc, eGFR 30 đến 44 nghĩa là giảm liều; ngừng thuốc khi eGFR dưới 30. Kéo dài khám mắt lên mỗi 2 năm (lựa chọn 3) dễ gây nhầm sau hai lần khám bình thường, nhưng lựa chọn đó chỉ áp dụng khi đường huyết được kiểm soát tốt, còn A1C này là 8.6% và đang tăng. Hạn chế protein 0.6 g/kg (lựa chọn 2) là hướng dẫn ăn uống cũ cho bệnh thận; ADA khuyến nghị khoảng 0.8 g/kg/ngày cho bệnh thận chưa lọc máu vì lượng thấp hơn có nguy cơ suy dinh dưỡng.

Tài liệu tham khảo
1American Diabetes Association: Standards of Care in DiabetesLiều metformin theo eGFR, tần suất xét nghiệm A1C, khoảng cách tầm soát võng mạc và bàn chân, lượng protein trong bệnh thận mạn

## Tình huống lâm sàng

Tình huống
Một người lớn mắc đái tháo đường típ 2 có A1C tăng, eGFR giảm từ 52 xuống 38, kết quả albumin niệu tăng lần đầu, hai lần khám mắt bình thường, và mất cảm giác bảo vệ ở cả hai bàn chân.

## Khái niệm chính

- **Loss of protective sensation** — Không cảm nhận được sợi monofilament 10 g, dấu hiệu nhận biết bàn chân có nguy cơ loét cao.
- **eGFR** — Mức lọc cầu thận ước tính, dùng để phân giai đoạn chức năng thận và chỉnh liều thuốc thải qua thận như metformin.
- **Urine albumin-to-creatinine ratio** — Xét nghiệm nước tiểu ngẫu nhiên tìm albumin niệu; từ 30 mg/g trở lên là tăng và cần xác nhận bằng xét nghiệm lặp lại.

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A 76-year-old client visits the primary care clinic for an annual wellness exam. The clien…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363451&lang=vi)
- [A 50-year-old male presents for a routine physical exam. He has no personal or family hist…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=372688&lang=vi)
- [Review the colorectal cancer screening timeline and determine the next step after an abnor…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=393511&lang=vi)
- [An occupational-health nurse is reviewing tuberculosis screening for U.S. health care pers…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=396192&lang=vi)
- [A 46-year-old client with average colorectal cancer risk has no symptoms and no family his…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=497748&lang=vi)
- [A woman older than 65 has never been screened for osteoporosis and has no history of a fra…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=497908&lang=vi)
- [An adult without diagnosed hypertension has elevated blood pressure at two routine clinic …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=497909&lang=vi)
- [An asymptomatic, nonpregnant 46-year-old client has overweight and has never been screened…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=498094&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617269&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._