# Giai đoạn 4 — Đưa ra giải pháp. Bệnh nhân đã được chuyển đến khoa hồi sức tích cực và haloperidol đã được ngừng. Dữ liệu hiện tại: nhiệt độ 40.2 C, nhịp tim 132 lần/phút, huyết áp dao động từ 88/50 đến 176/102 mm Hg, cứng cơ toàn thân kiểu ống chì, mở mắt khi gọi to, còn phản xạ nôn, không có giật rung cơ. Kali 5.6 mEq/L, creatine kinase 6,800 U/L, creatinine 1.7 mg/dL, nước tiểu sẫm màu 20 mL/giờ. Điều dưỡng nên dự kiến những hành động nào trong kế hoạch ngay lập tức? Chọn tất cả các đáp án đúng. > source: MyMerci (mymerci.kr) > url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=vi > language: vi > subject: Adverse Effects/Contraindications/Interactions > category: PPT ## Câu hỏi Giai đoạn 4 — Đưa ra giải pháp. Bệnh nhân đã được chuyển đến khoa hồi sức tích cực và haloperidol đã được ngừng. Dữ liệu hiện tại: nhiệt độ 40.2 C, nhịp tim 132 lần/phút, huyết áp dao động từ 88/50 đến 176/102 mm Hg, cứng cơ toàn thân kiểu ống chì, mở mắt khi gọi to, còn phản xạ nôn, không có giật rung cơ. Kali 5.6 mEq/L, creatine kinase 6,800 U/L, creatinine 1.7 mg/dL, nước tiểu sẫm màu 20 mL/giờ. Điều dưỡng nên dự kiến những hành động nào trong kế hoạch ngay lập tức? Chọn tất cả các đáp án đúng. 1 Truyền dịch đẳng trương theo chỉ định điều chỉnh theo lượng nước tiểu hàng giờ 2 Yêu cầu bác sĩ thay thế haloperidol đã ngừng bằng olanzapine 3 Yêu cầu dùng cyproheptadine qua ống thông dạ dày để giảm cứng cơ 4 Tiêm lorazepam tĩnh mạch theo chỉ định và theo dõi đường thở và hô hấp 5 Áp dụng làm mát bên ngoài và theo dõi nhiệt độ trung tâm liên tục 6 Tiêm bắp benztropine theo chỉ định để giảm cứng cơ toàn thân ## Giải thích Benzodiazepine (cần theo dõi đường thở vì bệnh nhân giảm tỉnh táo), làm mát bên ngoài, và truyền dịch đẳng trương điều chỉnh theo lượng nước tiểu là các biện pháp hỗ trợ cốt lõi cho hội chứng an thần kinh ác tính (NMS) kèm tiêu cơ vân. Benztropine điều trị loạn trương lực ngoại tháp nhưng tác dụng kháng cholinergic của nó làm giảm thải nhiệt và không điều trị NMS; chuyển sang olanzapine khiến bệnh nhân tiếp xúc lại với phong bế dopamine; cyproheptadine là thuốc giải độc cho hội chứng serotonin, điều mà không có giật rung cơ phản đối. ## Giải thích chuyên sâu Đáp án nhanh Dự kiến truyền lorazepam tĩnh mạch kèm theo dõi đường thở, làm mát bên ngoài với theo dõi nhiệt độ trung tâm liên tục, và truyền dịch đẳng trương điều chỉnh theo lượng nước tiểu (1, 4, 5). Vì sao đáp án này đúng Điều trị NMS là ngừng thuốc đối kháng dopamine cộng với chăm sóc hỗ trợ tích cực. Lorazepam là liệu pháp dược lý hàng đầu cho cứng cơ và kích động trong NMS; vì bệnh nhân chỉ mở mắt khi gọi to, cần theo dõi đường thở và nhịp thở, nhưng còn phản xạ nôn nên liều đã kê là hợp lý. Thuốc hạ sốt ít tác dụng với tăng thân nhiệt do trung ương, vì vậy cần làm mát bên ngoài. CK 6,800 U/L với nước tiểu sẫm màu và creatinine tăng nghĩa là tiêu cơ vân, nên truyền dịch đẳng trương điều chỉnh theo lượng nước tiểu để bảo vệ thận và giúp hạ kali. Phép loại suy hoặc hình ảnh dễ nhớ Hình dung NMS như bàn đạp phanh dopamine bị khóa: bạn nhả phanh (ngừng thuốc), làm mát động cơ quá nóng, và thải các mảnh vụn ra khỏi thận trong khi hệ thống tự thiết lập lại. Mẹo ghi nhớ NMS: Ngừng thuốc, an thần bằng benzodiazepine, làm mát, và truyền nước muối. Quy tắc quyết định NCLEX Khi xác định phản ứng do thuốc chống loạn thần, hãy khớp điều trị với hội chứng: EPS dùng thuốc kháng cholinergic, hội chứng serotonin dùng cyproheptadine, và NMS dùng ngừng thuốc, benzodiazepine, làm mát, và truyền dịch. Vì sao các lựa chọn khác sai Benztropine hấp dẫn vì nó làm giảm loạn trương lực và cứng cơ do thuốc chống loạn thần của EPS, nhưng thuốc kháng cholinergic làm giảm tiết mồ hôi và thải nhiệt và không điều trị NMS. Thay thế bằng olanzapine có vẻ hợp lý vì loạn thần vẫn còn và thuốc thế hệ thứ hai có nguy cơ thấp hơn, nhưng bất kỳ thuốc chống loạn thần nào trong giai đoạn NMS đang hoạt động đều tiếp tục phong bế dopamine và có thể làm nặng thêm. Cyproheptadine hấp dẫn vì tăng thân nhiệt kèm cứng cơ cũng xảy ra trong hội chứng serotonin, nhưng bệnh nhân này không tiếp xúc với thuốc serotonin và không có giật rung cơ. Tài liệu tham khảo 1StatPearls: Neuroleptic Malignant Syndrome (NCBI Bookshelf)Quản lý NMS: ngừng thuốc chống loạn thần, benzodiazepine, làm mát, truyền dịch tĩnh mạch cho tiêu cơ vân; tránh thuốc kháng cholinergic và tái thử thách trong giai đoạn cấp 2StatPearls: Serotonin Syndrome (NCBI Bookshelf)Cyproheptadine được dùng cho hội chứng serotonin, biểu hiện bằng giật rung cơ sau khi dùng thuốc serotonin ## Tình huống lâm sàng Cập nhật ca bệnh Bệnh nhân đang ở khoa hồi sức tích cực với tăng thân nhiệt, cứng cơ, huyết áp dao động, tăng kali máu, và myoglobin niệu sau khi tiếp xúc với haloperidol. ## Khái niệm chính - **Rhabdomyolysis** — Phân hủy cơ xương giải phóng creatine kinase, kali, và myoglobin và có thể gây tổn thương thận cấp. - **Benzodiazepine therapy in NMS** — Sử dụng các thuốc như lorazepam để giảm cứng cơ và kích động, cần theo dõi đường thở và hô hấp. - **Anticholinergic heat retention** — Các thuốc như benztropine làm giảm tiết mồ hôi và có thể làm nặng thêm tăng thân nhiệt. ## Câu hỏi cùng chủ đề - [A client is admitted to the emergency department after ingesting an unknown amount of acet…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362720&lang=vi) - [A client with chronic heart failure is prescribed metoprolol 25 mg orally twice daily. Bef…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362756&lang=vi) - [A 28-year-old client with type 1 diabetes receives regular insulin 6 units and NPH insulin…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362792&lang=vi) - [A client receives IV vancomycin 1 g every 12 hours for MRSA bacteremia. Before the next do…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362833&lang=vi) - [A client with bipolar disorder has been taking lithium carbonate 600 mg orally three times…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362894&lang=vi) - [A nurse is monitoring a client receiving a continuous IV heparin infusion for pulmonary em…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363988&lang=vi) - [A nurse is preparing to initiate a weight-based continuous IV unfractionated heparin infus…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=364107&lang=vi) - [A nurse is providing discharge teaching to a 65-year-old client newly prescribed warfarin …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=364872&lang=vi) ## Đọc bằng ngôn ngữ khác - [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=en) - [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=ko) - [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=ja) - [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=zh-tw) - [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=617239&lang=vi) --- More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi) _Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._