# Một bệnh nhân mắc bệnh Parkinson dùng levodopa-carbidopa trong 5 năm báo cáo rằng thuốc “không còn tác dụng lâu như trước” và có những cơn cứng đơ nghiêm trọng 1-2 giờ trước liều kế tiếp. Nhận định nào của điều dưỡng là tốt nhất? > source: MyMerci (mymerci.kr) > url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=vi > language: vi > subject: Medical Emergencies > category: PA ## Câu hỏi Một bệnh nhân mắc bệnh Parkinson dùng levodopa-carbidopa trong 5 năm báo cáo rằng thuốc “không còn tác dụng lâu như trước” và có những cơn cứng đơ nghiêm trọng 1-2 giờ trước liều kế tiếp. Nhận định nào của điều dưỡng là tốt nhất? ## Lựa chọn 1. Đây là hiện tượng wearing-off, thường gặp khi dùng levodopa lâu dài; có thể cần rút ngắn khoảng cách liều hoặc thêm thuốc ức chế COMT **✔ Đáp án đúng** 2. Thuốc đã đạt lợi ích tối đa; chuyển sang điều trị không dùng thuốc 3. Điều này cho thấy bệnh đã khỏi và có thể ngừng thuốc 4. Người bệnh nên uống gấp đôi liều ngay khi cứng đờ trở lại **Đáp án đúng: 1** ## Giải thích Đúng (2): Hiện tượng hao mòn tác dụng (wearing-off phenomenon) là sự quay trở lại có thể dự đoán của các triệu chứng Parkinson vào cuối liều, xảy ra 1-2 giờ trước liều kế tiếp theo lịch. Nguyên nhân do bệnh tiến triển và thời gian tác dụng của thuốc ngắn lại qua nhiều năm. Xử trí: rút ngắn khoảng cách giữa các liều, dùng levodopa phóng thích có kiểm soát, thêm thuốc ức chế COMT (entacapone) hoặc ức chế MAO-B (rasagiline), hoặc thêm thuốc chủ vận dopamine. (1) Không chữa khỏi. (3) Dùng gấp đôi liều gây loạn động. (4) Các điều chỉnh dược lý vẫn có ích. ## Giải thích chuyên sâu Memory Tip Biến chứng dài hạn của levodopa = wearing-off (dự đoán được) so với on-off fluctuations (không dự đoán được) và dyskinesias (cử động không tự chủ). CPG Tránh bữa giàu protein gần giờ thuốc vì amino acid cạnh tranh hấp thu levodopa. ## Tình huống lâm sàng Scenario Nam 68 tuổi bị Parkinson dùng levodopa-carbidopa 25/100 mg PO QID trong 5 năm. Báo "wearing off" giữa các liều với bradykinesia và cứng đờ trong 1-2 giờ cuối. ## Khái niệm chính - **Hiện tượng wearing-off** — Sự trở lại triệu chứng Parkinson có thể dự đoán ở cuối liều; xử trí bằng rút ngắn khoảng cách hoặc thêm COMT/MAO-B inhibitor. - **Dao động on-off** — Dao động đột ngột không dự đoán giữa vận động tốt và bất động; biến chứng muộn của levodopa. - **Thuốc ức chế COMT** — Entacapone, tolcapone — ức chế chuyển hóa levodopa ngoại biên, kéo dài thời gian tác dụng. ## Câu hỏi cùng chủ đề - [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi) - [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi) - [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi) - [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi) - [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi) - [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi) - [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi) - [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi) ## Đọc bằng ngôn ngữ khác - [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=en) - [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=ko) - [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=ja) - [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=zh-tw) - [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391754&lang=vi) --- More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi) _Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._