# Một điều dưỡng viên đang hướng dẫn cho một người bệnh mới được kê đơn topiramate để dự phòng đau nửa đầu. Bộ hướng dẫn tự chăm sóc nào là quan trọng nhất?

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Medical Emergencies  
> category: PA

## Câu hỏi

Một điều dưỡng viên đang hướng dẫn cho một người bệnh mới được kê đơn topiramate để dự phòng đau nửa đầu. Bộ hướng dẫn tự chăm sóc nào là quan trọng nhất?

## Lựa chọn

1. Uống 2-3 lít nước mỗi ngày, báo đau hông lưng hoặc dị cảm, và báo bác sĩ nếu khó tìm từ hoặc sụt cân đáng kể **✔ Đáp án đúng**
2. Ăn chay để tránh cảm ứng CYP3A4
3. Uống cùng nước ép bưởi để tăng hấp thu
4. Tránh rau lá xanh và sản phẩm từ sữa

**Đáp án đúng: 1**

## Giải thích

Đáp án đúng là (2): Topiramate ức chế enzyme carbonic anhydrase, gây toan chuyển hóa, tăng nguy cơ sỏi thận calci phosphat và dị cảm (cảm giác tê bì ở ngón tay/ngón chân). Tác dụng phụ về nhận thức (còn gọi là "dopamax") bao gồm khó tìm từ và tư duy chậm. Chán ăn và sụt cân thường gặp. Uống đủ nước (2-3 L/ngày) giúp giảm nguy cơ sỏi thận. (1,3,4) là những lời khuyên về chế độ ăn không liên quan.

## Giải thích chuyên sâu

Mẹo nhớ Topiramate = “Topa-MAX side effects”: kidney stones, slowness, sensation (dị cảm), slim (sụt cân). CPG Tránh ở người có tiền sử sỏi thận; kiểm tra bicarbonate nền.

## Tình huống lâm sàng

Tình huống Nữ 38 tuổi bắt đầu topiramate 25 mg uống mỗi ngày, dự kiến tăng đến 100 mg/ngày để dự phòng đau nửa đầu mạn tính. Đang được hướng dẫn ngoại trú.

## Khái niệm chính

- **Ức chế carbonic anhydrase** — Cơ chế của topiramate gây toan chuyển hóa và hình thành sỏi.
- **Sỏi thận calcium phosphate** — Loại sỏi dễ hình thành trong nước tiểu kiềm; nguy cơ tăng với topiramate.
- **Tác dụng phụ nhận thức** — Hiệu ứng “dopamax” của topiramate: khó tìm từ, chậm tư duy, dị cảm.

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi)
- [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi)
- [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi)
- [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi)
- [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi)
- [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi)
- [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi)
- [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=391751&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._