# Phụ nữ 28 tuổi, đã 3 năm mắc chán ăn tâm thần và lạm dụng lợi tiểu mỗi ngày, nhập viện khoa tâm thần nội trú. Hiện BMI 16,2; kali huyết thanh 2,9 mEq/L; có thêm rối loạn trầm cảm chủ yếu. Bác sĩ vừa kê bupropion XL 300 mg uống mỗi ngày. Điều dưỡng nên làm gì? > source: MyMerci (mymerci.kr) > url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=vi > language: vi > subject: Medical Emergencies > category: PA ## Câu hỏi Phụ nữ 28 tuổi, đã 3 năm mắc chán ăn tâm thần và lạm dụng lợi tiểu mỗi ngày, nhập viện khoa tâm thần nội trú. Hiện BMI 16,2; kali huyết thanh 2,9 mEq/L; có thêm rối loạn trầm cảm chủ yếu. Bác sĩ vừa kê bupropion XL 300 mg uống mỗi ngày. Điều dưỡng nên làm gì? ## Lựa chọn 1. Tạm giữ y lệnh, báo bác sĩ về tình trạng rối loạn ăn đang hoạt động, BMI thấp, lạm dụng lợi tiểu và hạ kali, đề nghị đổi sang thuốc chống trầm cảm khác. **✔ Đáp án đúng** 2. Cho thuốc đúng y lệnh và ghi lại tình trạng rối loạn ăn để bàn giao ca sau. 3. Khuyên bệnh nhân bỏ bữa tối vì bupropion có thể gây tăng cân. 4. Cho liều đầu kèm bữa ăn và giải thích rằng bupropion sẽ cải thiện cảm giác thèm ăn. **Đáp án đúng: 1** ## Giải thích Bupropion mang cảnh báo khung đen và chống chỉ định rõ ở bệnh nhân hiện tại hoặc trước đây có chán ăn tâm thần/cuồng ăn vì tỷ lệ co giật tăng rõ rệt (~1/1000 ở dân số chung, gấp nhiều lần khi có rối loạn ăn, rối loạn điện giải hoặc tiền sử co giật). Hạ kali do lạm dụng lợi tiểu càng hạ ngưỡng co giật. Điều dưỡng phải giữ y lệnh, báo bác sĩ, đề nghị thuốc thay thế (SSRI như fluoxetine — thuốc duy nhất được FDA chấp thuận cho cuồng ăn — hoặc lựa chọn khác không phải bupropion). Bupropion không cải thiện thèm ăn mà ngược lại có thể giảm thèm ăn và cân nặng, làm rối loạn ăn nặng thêm. Bỏ bữa, chỉ ghi nhận và vẫn cho thuốc đều không an toàn. ## Giải thích chuyên sâu Ba lá cờ đỏ: chán ăn/cuồng ăn (khung đen), BMI thấp/mất điện giải (hạ ngưỡng), hạ kali do lợi tiểu (hạ ngưỡng). Bất kỳ yếu tố nào cũng đủ để giữ bupropion; cả ba cùng lúc đòi hỏi liên hệ bác sĩ ngay. ## Tình huống lâm sàng Tình huống Nữ 28 tuổi nhập viện khoa tâm thần nội trú. Chẩn đoán: chán ăn tâm thần thể hạn chế kèm lạm dụng lợi tiểu, MDD. BMI 16,2, cân nặng 42 kg, cao 161 cm. Sinh hiệu: mạch 52, HA 92/58, nhiệt 36,1°C, thở 14. Xét nghiệm: K 2,9 mEq/L, Mg 1,5 mg/dL, Na 134, bicarbonate 30, ECG QTc 470 ms. Y lệnh mới: bupropion XL 300 mg/ngày. Không tiền sử co giật nhưng có nhiều yếu tố nguy cơ. ## Khái niệm chính - **Chống chỉ định bupropion** — Chán ăn/cuồng ăn hiện tại hoặc tiền sử, rối loạn co giật hiện tại hay tiền sử, ngưng đột ngột rượu/benzodiazepine/barbiturate, dùng MAOI trong 14 ngày. Cơ chế: NDRI hạ ngưỡng co giật phụ thuộc liều. - **Dược lý rối loạn ăn** — Fluoxetine 60 mg/ngày là thuốc duy nhất được FDA chấp thuận cho cuồng ăn. Không có thuốc nào được FDA chấp thuận làm điều trị cốt lõi cho chán ăn tâm thần — phục hồi cân nặng và tâm lý trị liệu là chính. Bupropion chống chỉ định trong cả hai. - **Nguy cơ liên quan tái dinh dưỡng** — Bệnh nhân suy dinh dưỡng nặng còn có nguy cơ hội chứng tái dinh dưỡng (hạ phosphate, magie, kali, thiếu thiamine, quá tải dịch, loạn nhịp). Cần theo dõi tim mạch, tăng calo từ từ và bù điện giải/thiamine bất kể chọn thuốc nào. ## Câu hỏi cùng chủ đề - [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi) - [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi) - [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi) - [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi) - [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi) - [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi) - [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi) - [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi) ## Đọc bằng ngôn ngữ khác - [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=en) - [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=ko) - [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=ja) - [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=zh-tw) - [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375259&lang=vi) --- More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi) _Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._