# Tình huống Bệnh nhân 28 tuổi bắt đầu rifampin trong phác đồ đa thuốc cho lao thể hoạt động. Bệnh nhân cũng đang dùng thuốc tránh thai uống phối hợp. Giáo dục bệnh nhân nào quan trọng nhất? > source: MyMerci (mymerci.kr) > url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=vi > language: vi > subject: Medical Emergencies > category: PA ## Câu hỏi Tình huống Bệnh nhân 28 tuổi bắt đầu rifampin trong phác đồ đa thuốc cho lao thể hoạt động. Bệnh nhân cũng đang dùng thuốc tránh thai uống phối hợp. Giáo dục bệnh nhân nào quan trọng nhất? ## Lựa chọn 1. Nghiền viên nang và trộn với thức ăn. 2. Ngừng rifampin nếu nước tiểu chuyển màu cam. 3. Dịch cơ thể (nước tiểu, mồ hôi, nước mắt, nước bọt) sẽ chuyển màu cam-đỏ vô hại; kính áp tròng mềm có thể bị nhuộm vĩnh viễn — nên đeo kính gọng hoặc kính áp tròng cứng; rifampin là chất cảm ứng CYP mạnh làm giảm hiệu quả thuốc tránh thai phối hợp, thuốc chống đông, thuốc kháng retrovirus, methadone và nhiều thuốc khác — dùng biện pháp tránh thai dự phòng không nội tiết trong điều trị và 28 ngày sau khi ngừng; hoàn thành đủ phác đồ lao và báo vàng da hoặc đau hạ sườn phải. **✔ Đáp án đúng** 4. Có thể uống rượu thoải mái cùng rifampin. **Đáp án đúng: 3** ## Giải thích Rifampin (Rifadin) là thuốc diệt khuẩn chủ chốt trong phác đồ đa thuốc trị lao (RIPE: rifampin, isoniazid, pyrazinamide, ethambutol) và dùng cho dự phòng tiếp xúc N. meningitidis và H. influenzae. Là chất cảm ứng mạnh CYP3A4, CYP2C9, CYP1A2, P-gp và các enzyme chuyển hoá khác, làm giảm đáng kể nồng độ huyết tương của nhiều thuốc. Giáo dục: (1) đổi màu cam-đỏ ở nước tiểu, mồ hôi, nước mắt, nước bọt, sữa mẹ là hiện tượng lành tính dự đoán được, không phải vàng da; nói trước với bệnh nhân và gia đình; kính áp tròng mềm có thể nhuộm vĩnh viễn nên đề nghị kính gọng hoặc kính áp tròng cứng; (2) giảm hiệu quả tránh thai — thuốc uống phối hợp, miếng dán, vòng âm đạo đều giảm hiệu quả; nên dùng tránh thai không nội tiết như bao cao su trong điều trị và ít nhất 28 ngày sau khi ngừng; lâu dài ưu tiên IUD levonorgestrel hoặc IUD đồng; (3) tương tác — warfarin (INR giảm), thuốc kháng retrovirus (đặc biệt thuốc ức chế protease HIV và NNRTI), tacrolimus và cyclosporine (thải ghép), methadone (cai), corticosteroid, thuốc hạ đường huyết uống... cần dược rà soát thuốc ở nhà; (4) độc gan — báo vàng da, nước tiểu sẫm, đau hạ sườn phải, buồn nôn kéo dài hoặc chán ăn; LFT nền và theo dõi định kỳ; (5) hội chứng giả cúm và giảm tiểu cầu khi dùng ngắt quãng; (6) uống lúc đói khi có thể để tăng hấp thu. Ngừng vì nước tiểu cam, uống rượu, nghiền thuốc đều sai. ## Giải thích chuyên sâu Dịch cơ thể cam-đỏ vô hại; cảm ứng CYP làm giảm nồng độ OCP và nhiều thuốc. Tránh thai dự phòng 28 ngày sau khi ngừng. Nước mắt cam và nhuộm kính áp tròng là điểm hay được hỏi. ## Khái niệm chính - **rifampin** — Lao RIPE, dự phòng viêm màng não, cảm ứng CYP mạnh, dịch cơ thể cam, độc gan, hội chứng giả cúm - **CYP3A4 induction** — Giảm nồng độ thuốc cơ chất, OCP/warfarin/kháng retrovirus/calcineurin/methadone, ít nhất 28 ngày sau khi ngừng - **TB RIPE regimen** — Rifampin, isoniazid, pyrazinamide, ethambutol, giai đoạn tấn công 2 tháng và duy trì 4 tháng ## Câu hỏi cùng chủ đề - [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi) - [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi) - [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi) - [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi) - [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi) - [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi) - [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi) - [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi) ## Đọc bằng ngôn ngữ khác - [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=en) - [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=ko) - [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=ja) - [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=zh-tw) - [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375249&lang=vi) --- More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi) _Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._