# Tình huống Bệnh nhân 50 tuổi ngày 8 dùng TMP-SMX xuất hiện sốt, mệt, ban lan rộng đau kèm tổn thương dạng bia bắn, mụn nước niêm mạc miệng và kết mạc, lột da khi ấn nhẹ. Hành động ưu tiên?

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Adverse Effects/Contraindications/Interactions  
> category: PA

## Câu hỏi

Tình huống Bệnh nhân 50 tuổi ngày 8 dùng TMP-SMX xuất hiện sốt, mệt, ban lan rộng đau kèm tổn thương dạng bia bắn, mụn nước niêm mạc miệng và kết mạc, lột da khi ấn nhẹ. Hành động ưu tiên?

## Lựa chọn

1. Ngừng TMP-SMX ngay, báo bác sĩ và chuẩn bị chuyển khẩn đến khoa bỏng hoặc ICU; biểu hiện phù hợp Stevens-Johnson Syndrome hoặc hoại tử thượng bì nhiễm độc; bảo vệ da và đường thở, bù dịch và điện giải, giảm đau, hội chẩn nhãn khoa và da liễu; ghi nhận thuốc gây bệnh là dị ứng vĩnh viễn và tránh mọi thuốc chứa sulfa trong tương lai. **✔ Đáp án đúng**
2. Chỉ dùng kháng histamin và cho ra viện.
3. Trấn an và cho viên kế tiếp đúng giờ.
4. Bôi mỡ kháng sinh tại chỗ và tiếp tục TMP-SMX theo y lệnh.

**Đáp án đúng: 1**

## Giải thích

Hội chứng Stevens-Johnson (SJS) và hoại tử thượng bì nhiễm độc (TEN) là phản ứng da nặng nằm trên cùng phổ bệnh (SJS dưới 10% diện tích cơ thể bị bong, SJS/TEN chồng lấp 10-30%, TEN trên 30%). Tác nhân thường gặp: sulfonamide, allopurinol, thuốc chống động kinh (carbamazepine, lamotrigine, phenytoin), nevirapine, NSAID. Khởi phát thường vài ngày đến vài tuần sau khi bắt đầu thuốc. Biểu hiện: tiền triệu sốt, mệt, đau họng, viêm kết mạc; sau đó ban đỏ đến tím tái đau, tổn thương dạng bia, mụn nước, dấu Nikolsky dương (ấn nhẹ da bong), tổn thương niêm mạc miệng/mắt/sinh dục. Tử vong cao, TEN tới 30%. Đáp ứng điều dưỡng chuẩn: (1) ngừng ngay thuốc gây bệnh và các thuốc phản ứng chéo; (2) chuyển khẩn đến khoa bỏng hoặc ICU vì mất hàng rào da giống bỏng nặng; (3) bảo vệ đường thở, bù dịch và điện giải, dinh dưỡng, ngừa nhiễm trùng, kiểm soát đau, chăm sóc mắt phòng sẹo giác mạc; (4) hội chẩn da liễu, mắt, có thể hồi sức và ngoại bỏng; (5) ghi nhận thuốc là dị ứng vĩnh viễn trong hồ sơ và dạy bệnh nhân và gia đình tránh thuốc chứa sulfa suốt đời, nên đeo vòng cảnh báo y tế. Tiếp tục thuốc, cho liều mới, kháng histamin đơn lẻ, hoặc chỉ thoa thuốc đều không an toàn và đe doạ tính mạng.

## Giải thích chuyên sâu

SJS/TEN là cấp cứu da liễu. Ngừng thuốc, chuyển bỏng/ICU, bảo vệ da và đường thở, ghi dị ứng vĩnh viễn.

## Khái niệm chính

- **Stevens-Johnson Syndrome** — SJS dưới 10%, chồng lấp 10-30%, TEN trên 30% diện tích, do sulfa/allopurinol/chống động kinh, tử vong cao
- **Nikolsky sign** — Da bong khi ấn nhẹ, gặp trong SJS/TEN/pemphigus, biểu hiện bong da nặng
- **burn unit referral** — Bong da rộng, mất dịch, nhiễm trùng, kiểm soát đau, điều trị tương tự bỏng nặng

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A nurse is reviewing the morning lab results for an adult client receiving warfarin for at…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360515&lang=vi)
- [A client is admitted to the emergency department after ingesting an unknown amount of acet…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362720&lang=vi)
- [A client with chronic heart failure is prescribed metoprolol 25 mg orally twice daily. Bef…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362756&lang=vi)
- [A 28-year-old client with type 1 diabetes receives regular insulin 6 units and NPH insulin…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362792&lang=vi)
- [A client receives IV vancomycin 1 g every 12 hours for MRSA bacteremia. Before the next do…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362833&lang=vi)
- [A client with bipolar disorder has been taking lithium carbonate 600 mg orally three times…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362894&lang=vi)
- [An 80-year-old male with heart failure is prescribed digoxin 0.125 mg daily. During mornin…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=372686&lang=vi)
- [A 38-year-old female with rheumatoid arthritis is being discharged with a new prescription…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=372687&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375240&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._

