# Tình huống Bệnh nhân 35 tuổi UTI không biến chứng xuất viện với trimethoprim-sulfamethoxazole (TMP-SMX, Bactrim DS) 1 viên PO 2 lần/ngày × 5 ngày. Giáo dục bệnh nhân nào quan trọng nhất?

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Medical Emergencies  
> category: PA

## Câu hỏi

Tình huống Bệnh nhân 35 tuổi UTI không biến chứng xuất viện với trimethoprim-sulfamethoxazole (TMP-SMX, Bactrim DS) 1 viên PO 2 lần/ngày × 5 ngày. Giáo dục bệnh nhân nào quan trọng nhất?

## Lựa chọn

1. Bạn có thể ngừng thuốc khi các triệu chứng tiểu buốt, tiểu nhiều lần và tiểu gấp đã giảm, vì lượng vi khuẩn đã giảm đáng kể, và việc sử dụng kháng sinh kéo dài làm tăng nguy cơ tác dụng phụ như nhiễm Clostridioides difficile và vi khuẩn kháng thuốc.
2. Để cải thiện hấp thu và giảm thiểu tác dụng phụ đường tiêu hóa, hãy nghiền nát viên trimethoprim-sulfamethoxazole và trộn bột với hỗn dịch chứa thuốc kháng axit như nhôm hydroxide hoặc calci carbonate; điều này sẽ trung hòa axit dạ dày và tăng tốc độ hòa tan, giúp giảm nhanh triệu chứng nhiễm trùng tiểu.
3. Uống ít nhất 8-10 cốc nước/ngày để ngừa kết tinh nước tiểu; hoàn thành đủ 5 ngày; tránh nắng và dùng kem chống nắng vì nhạy cảm ánh sáng; báo ngay nếu phát ban, phồng rộp, loét niêm mạc, sốt, sưng hoặc khó thở; nói nếu có dị ứng sulfa chưa được ghi nhận. **✔ Đáp án đúng**
4. Hãy uống mỗi liều với một cốc sữa đầy thay vì nước, và giới hạn tổng lượng nước uống mỗi ngày khoảng 1 lít; điều này sẽ làm tăng nồng độ kháng sinh trong nước tiểu, tăng khả năng tiêu diệt vi khuẩn, và sữa sẽ bao phủ niêm mạc dạ dày để ngăn ngừa buồn nôn. Phương pháp này cũng làm giảm nguy cơ hình thành tinh thể thuốc trong nước tiểu.

**Đáp án đúng: 3**

## Giải thích

TMP-SMX là kháng sinh phối hợp chứa sulfa, dùng rộng cho UTI không biến chứng, viêm tai giữa, tiêu chảy du khách, MRSA mô mềm, dự phòng/điều trị viêm phổi do Pneumocystis jirovecii (PJP) và các chỉ định khác. Giáo dục: (1) bù nước tốt — ít nhất 8-10 cốc/ngày — ngừa kết tinh nước tiểu; (2) hoàn thành liệu trình theo giờ; (3) nhạy cảm ánh sáng — kem chống nắng, quần áo bảo vệ, tránh nắng và buồng nhuộm; (4) quá mẫn sulfa — dị ứng đã xác nhận là chống chỉ định; báo ban, đặc biệt lan rộng, đau, phồng rộp, kèm tổn thương niêm mạc miệng/mắt/sinh dục, có thể là SJS/TEN; gọi 911 hoặc đến ED ngay nếu có dấu SJS; (5) ảnh hưởng huyết học — agranulocytosis, giảm tiểu cầu, thiếu máu tán huyết (đặc biệt G6PD), thiếu máu nguyên hồng cầu khổng lồ do đối kháng folate; báo mệt, sốt, dễ bầm, vàng da; (6) tăng kali — TMP chặn kênh Na biểu mô thận giống amiloride; nguy cơ tăng ở người già, suy thận, ACEi, ARB, lợi tiểu giữ K, bổ sung K; (7) tránh cuối thai kỳ do vàng da nhân và ảnh hưởng folate; (8) kết tinh, AKI, tương tác với warfarin (INR tăng), methotrexate, sulfonylurea... cần dược sĩ xem. Sữa và hạn dịch, ngừng sớm, nghiền với thuốc trung hoà đều không an toàn.

## Giải thích chuyên sâu

Uống nước, hoàn thành liệu trình, kem chống nắng, theo dõi ban SJS và tác động tuỷ. Nguy cơ tăng kali ở người già dùng RAAS là tương tác hay được hỏi.

## Khái niệm chính

- **TMP-SMX (Bactrim)** — Kháng sinh phối hợp chứa sulfa, UTI/PJP/MRSA, SJS, tăng K, đối kháng folate, kết tinh nước tiểu
- **crystalluria prevention** — 8-10 cốc nước/ngày, có thể kiềm hoá nước tiểu, ngừa AKI do sulfonamide
- **sulfa allergy spectrum** — Từ ban nhẹ đến SJS/TEN, dị ứng đã xác nhận là chống chỉ định, đánh giá chéo với celecoxib/thiazide/sulfonylurea

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi)
- [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi)
- [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi)
- [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi)
- [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi)
- [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi)
- [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi)
- [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375239&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._

