# Một bệnh nhân 60 tuổi đang được truyền tĩnh mạch gentamicin 1,7 mg/kg mỗi 8 giờ để điều trị nhiễm khuẩn huyết do vi khuẩn gram âm theo phác đồ liều truyền thống. Bác sĩ yêu cầu đo nồng độ đỉnh và nồng độ đáy quanh liều thứ tư. Người điều dưỡng dự định lấy mẫu xét nghiệm vào thời điểm nào?

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=vi  
> language: vi  
> subject: Medical Emergencies  
> category: PA

## Câu hỏi

Một bệnh nhân 60 tuổi đang được truyền tĩnh mạch gentamicin 1,7 mg/kg mỗi 8 giờ để điều trị nhiễm khuẩn huyết do vi khuẩn gram âm theo phác đồ liều truyền thống. Bác sĩ yêu cầu đo nồng độ đỉnh và nồng độ đáy quanh liều thứ tư. Người điều dưỡng dự định lấy mẫu xét nghiệm vào thời điểm nào?

## Lựa chọn

1. Trough khoảng 30 phút trước liều thứ 4 rồi truyền; peak khoảng 30 phút sau khi truyền IV kết thúc; mục tiêu peak truyền thống cho nhiễm Gram âm hệ thống 5-10 mg/L và trough dưới 2 mg/L; chế độ một lần/ngày dùng nomogram khác. **✔ Đáp án đúng**
2. Lấy peak và trough cùng lúc giữa hai liều.
3. Peak 4 giờ sau liều, trough 4 giờ trước liều kế.
4. Không cần đo nồng độ vì gentamicin có ngưỡng điều trị rộng.

**Đáp án đúng: 1**

## Giải thích

Các aminoglycosid (gentamicin, tobramycin, amikacin, streptomycin) là kháng sinh diệt khuẩn phụ thuộc nồng độ, có khoảng điều trị hẹp nên cần theo dõi nồng độ thuốc. Hai chiến lược liều: (1) liều nhiều lần trong ngày theo phác đồ truyền thống — thường 1 đến 2 mg/kg mỗi 8 giờ; nồng độ đáy được lấy 30 phút trước liều dự kiến tiếp theo; nồng độ đỉnh được lấy 30 phút sau khi kết thúc truyền tĩnh mạch 30 phút (hoặc 60 phút sau tiêm bắp); trạng thái ổn định đạt ở liều thứ ba hoặc thứ tư; nồng độ đỉnh mục tiêu tùy thuộc vào chỉ định (5 đến 10 mg/L đối với nhiễm khuẩn gram âm toàn thân; lên đến 8 đến 10 mg/L đối với nhiễm khuẩn nặng), nồng độ đáy dưới 2 mg/L để hạn chế độc tính; (2) khoảng cách liều kéo dài (một lần mỗi ngày, “liều cao xung”) — thường 5 đến 7 mg/kg mỗi 24 giờ, được theo dõi bằng một nồng độ thuốc duy nhất 6 đến 14 giờ sau liều, đối chiếu biểu đồ (Hartford), hoặc nồng độ ngẫu nhiên 8 đến 12 giờ sau liều để xác nhận thải trừ, với mục tiêu nồng độ đáy không phát hiện được tại 24 giờ; chiến lược này tối đa hóa tác dụng diệt khuẩn phụ thuộc nồng độ và tác dụng hậu kháng sinh đồng thời hạn chế độc tính trên thận và tai. Cả hai chiến lược đều yêu cầu theo dõi chức năng thận (creatinin, lượng nước tiểu) và giám sát độc tính trên tai (thay đổi thính lực, ù tai, chóng mặt). Lấy cả hai ở giữa các liều, cả hai trước liều, hoặc không lấy nồng độ nào đều không an toàn vì khoảng điều trị hẹp.

## Giải thích chuyên sâu

Trough = 30 phút trước liều kế, Peak = 30 phút sau khi kết thúc truyền IV. Mục tiêu trough dưới 2 mg/L để giảm độc.

## Khái niệm chính

- **gentamicin peak/trough** — Peak 5-10 mg/L, trough dưới 2 mg/L, 30 phút trước/sau, ổn định ở liều 4
- **extended-interval dosing** — 5-7 mg/kg mỗi 24 giờ, nomogram Hartford, giảm độc thận/tai, hiệu ứng hậu kháng sinh
- **narrow therapeutic window** — Nồng độ hiệu quả và độc gần nhau, theo dõi mức, thời điểm lấy mẫu phải chính xác

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A nurse is caring for an alert adult client with type 1 diabetes who reports tremors, swea…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=360524&lang=vi)
- [A 68-year-old client with COPD is admitted with shortness of breath and SpO2 86% on room a…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362940&lang=vi)
- [A 58-year-old client arrives at the emergency department with crushing substernal chest pa…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362976&lang=vi)
- [A 72-year-old client is brought to the emergency department by family who report that the …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363003&lang=vi)
- [A 79-year-old client is admitted from a long-term care facility with diarrhea, decreased o…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363089&lang=vi)
- [A 76-year-old female with chronic heart failure and atrial fibrillation receives digoxin 0…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374883&lang=vi)
- [A 70-year-old client on long-term digoxin therapy reports new yellow-green halos around li…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374884&lang=vi)
- [A 58-year-old client with type 2 diabetes mellitus and migraine prophylaxis is taking prop…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=374893&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=375226&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._