# Một điều dưỡng đang đánh giá một bệnh nhân 35 tuổi trong một lần khám ngoại trú định kỳ 4 năm sau ghép thận. Bệnh nhân báo cáo có sốt nhẹ và giảm lượng nước tiểu trong 3 ngày. Dấu hiệu sinh tồn: nhiệt độ 38,4°C (101,1°F), huyết áp 158/96 mmHg, nhịp tim 102 lần/phút. Xét nghiệm: creatinin huyết thanh 2,5 mg/dL (ban đầu 1,2), BUN 38 mg/dL, lượng nước tiểu 480 mL trong 24 giờ qua. Ấn đau được ghi nhận tại vị trí ghép thận. Điều dưỡng nên thực hiện những hành động nào? Chọn tất cả các đáp án phù hợp.

> source: MyMerci (mymerci.kr)  
> url: https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=vi  
> language: vi  
> subject: System-Specific Assessments  
> category: ROR

## Câu hỏi

Một điều dưỡng đang đánh giá một bệnh nhân 35 tuổi trong một lần khám ngoại trú định kỳ 4 năm sau ghép thận. Bệnh nhân báo cáo có sốt nhẹ và giảm lượng nước tiểu trong 3 ngày. Dấu hiệu sinh tồn: nhiệt độ 38,4°C (101,1°F), huyết áp 158/96 mmHg, nhịp tim 102 lần/phút. Xét nghiệm: creatinin huyết thanh 2,5 mg/dL (ban đầu 1,2), BUN 38 mg/dL, lượng nước tiểu 480 mL trong 24 giờ qua. Ấn đau được ghi nhận tại vị trí ghép thận. Điều dưỡng nên thực hiện những hành động nào? Chọn tất cả các đáp án phù hợp.

1

Thông báo ngay cho bác sĩ chuyên khoa thận ghép về creatinin tăng gấp đôi, sốt và đau tại vị trí ghép

2

Xem xét sự tuân thủ thuốc bao gồm thời điểm dùng thuốc ức chế miễn dịch, liều bị bỏ và các nhiễm trùng gần đây

3

Tạm ngừng tất cả thuốc ức chế miễn dịch, bao gồm tacrolimus và prednisone, đến lần khám sau

4

Đánh giá vị trí thận ghép về ấn đau, cứng, không đối xứng, thay đổi kích thước mảnh ghép

5

Trấn an bệnh nhân rằng creatinin tăng nhẹ là bình thường và hẹn tái khám sau 2 tuần

6

Lấy CBC kèm phân loại, bảng chuyển hóa toàn diện, và nồng độ trough của tacrolimus

## Giải thích

Thải ghép thận cấp tính biểu hiện với creatinin tăng (thường gấp đôi), sốt, tăng huyết áp, thiểu niệu, và ấn đau tại vùng ghép. Việc thông báo ngay cho đội ghép thận là rất quan trọng vì có thể cần sinh thiết và điều trị xung methylprednisolone tĩnh mạch trong vòng vài giờ để bảo tồn mảnh ghép. Các xét nghiệm tiêu chuẩn bao gồm công thức máu toàn phần (CBC), bảng điện giải toàn diện (CMP), và nồng độ đáy tacrolimus (mức dưới ngưỡng điều trị gợi ý không tuân thủ điều trị) cộng với đánh giá trực tiếp mảnh ghép. Trấn an bệnh nhân (lựa chọn 5) làm chậm trễ chẩn đoán và có nguy cơ mất mảnh ghép. Tạm ngừng thuốc ức chế miễn dịch (lựa chọn 3) thúc đẩy thải ghép hơn là điều trị; các thuốc ức chế miễn dịch không bao giờ bị ngừng nếu không có chỉ định của đội ghép.

## Giải thích chuyên sâu

Hình ảnh đào thải cấp
Creatinin gấp đôi (1,2→2,5) + sốt + tiểu ít + đau mảnh ghép = đào thải cấp điển hình. Thời gian cứu mảnh ghép tính bằng giờ.

Hành động ngay
1. Báo bác sĩ thận ghép ngay — sinh thiết và xung methylprednisolone có thể cần.
2. Lấy CBC, CMP, trough tacrolimus — mức thấp gợi ý quên thuốc.
3. Đánh giá mảnh ghép trực tiếp (đau/cứng/lệch).
4. Kiểm tra tuân thủ thuốc — đào thải muộn (>1 năm) chủ yếu do không tuân thủ.

Đáp án sai
3: Trấn an làm trì hoãn chẩn đoán.
5: Tuyệt đối không ngừng thuốc ức chế miễn dịch khi không có chỉ định nhóm ghép — ngược lại với điều cần làm.

Chủ đề NCSBN
ROR (Giảm nguy cơ tiềm ẩn) — nhận biết biến chứng và hành động ngay.

## Tình huống lâm sàng

Tình huống
Nam 35 tuổi, ghép thận 4 năm trước, khám ngoại trú định kỳ.

Triệu chứng
- Sốt nhẹ 3 ngày (38,4°C)
- Tiểu ít (480 mL/24h)
- Ấn đau tại vị trí thận ghép

Sinh tồn
- HA 158/96 / Mạch 102

Cận lâm sàng
- Creatinin 2,5 mg/dL (nền 1,2)
- BUN 38 mg/dL
- Trough tacrolimus đang chờ

Manh mối chính
Creatinin gấp đôi + sốt + tiểu ít + đau mảnh ghép = đào thải cấp cho đến khi loại trừ.

## Khái niệm chính

- **Đào thải mảnh ghép cấp** — Phản ứng miễn dịch chống lại tạng ghép. Đào thải cấp ở thận ghép thường xuất hiện 1 tuần đến vài tháng sau mổ, đào thải muộn (>1 năm) cũng có thể xảy ra. Đặc trưng: creatinin tăng, sốt, tăng huyết áp, tiểu ít, đau mảnh ghép. Điều trị: xung methylprednisolone tĩnh mạch ± rituximab/antithymocyte globulin.
- **Tacrolimus (Prograf)** — Thuốc ức chế calcineurin — thuốc ức chế miễn dịch chính sau ghép. Trough điều trị thay đổi (thường 5-10 ng/mL ở giai đoạn muộn). Mức dưới điều trị gợi ý không tuân thủ hoặc tương tác thuốc; mức trên điều trị gây độc thận. Luôn lấy trough ngay trước liều kế tiếp.
- **Tổn thương thận cấp vs đào thải** — Ở bệnh nhân ghép, AKI cần phân biệt với đào thải. Manh mối đào thải: creatinin tăng trong vài ngày đến vài tuần, sốt, đau mảnh ghép, tăng huyết áp. Khám: nồng độ tacrolimus, siêu âm (chỉ số trở kháng), sinh thiết (tiêu chuẩn vàng).

## Câu hỏi cùng chủ đề

- [A nurse on a medical-surgical unit reviews the morning labs for a 67-year-old male client …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=361711&lang=vi)
- [A 6-year-old client is on the pediatric surgical unit on postoperative day 1 following ton…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=361812&lang=vi)
- [A 45-year-old female client with severe iron-deficiency anemia is receiving the first unit…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=361898&lang=vi)
- [A 72-year-old male client is receiving a continuous IV heparin infusion for a left lower-e…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=362064&lang=vi)
- [A nurse is monitoring an adult client 4 hours after an open abdominal hysterectomy. Which …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363990&lang=vi)
- [A nurse is teaching a 65-year-old client recovering from open upper abdominal surgery how …](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=363997&lang=vi)
- [A nurse is conducting morning rounds on adult medical-surgical clients. Which clients shou…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=364014&lang=vi)
- [A nurse is administering a unit of packed red blood cells to a client. Twenty minutes afte…](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=364947&lang=vi)

## Đọc bằng ngôn ngữ khác

- [en](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=en)
- [ko](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=ko)
- [ja](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=ja)
- [zh-TW](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=zh-tw)
- [vi](https://mymerci.kr/pages/nclex_q.php?qn_id=368098&lang=vi)

---

More free questions: [Câu hỏi NCLEX-RN](https://mymerci.kr/pages/nclex_bank.php?lang=vi)

_Chỉ dùng để tham khảo học tập. Luôn tuân theo hướng dẫn lâm sàng hiện hành và quy định của cơ sở bạn._