| Biến chứng | Cơ chế/Dấu hiệu | Can thiệp điều dưỡng ưu tiên |
|---|---|---|
| Rò dịch não tủy (CSF leak) | Dịch trong, loãng, vị mặn chảy từ mũi. Dấu hiệu "halo" trên gạc. Nguy cơ viêm màng não. | Kê cao đầu 30 độ. Theo dõi sát, báo bác sĩ ngay. Không xì mũi, hắt hơi mạnh. |
| Đái tháo nhạt (Diabetes insipidus) | Thiếu ADH → Đa niệu (>200-300ml/giờ), khát nhiều, nước tiểu loãng (tỷ trọng
임상 시나리오Hướng dẫn thực hành lâm sàng điều dưỡng
Tình huống lâm sàng (Clinical Scenario): Bạn là điều dưỡng chăm sóc bệnh nhân Nguyễn Văn A, 45 tuổi, vừa được chuyển về khoa hồi sức sau phẫu thuật cắt bỏ u tuyến yên qua đường xuyên bướm. Bệnh nhân còn mê, thở máy, có sonde dạ dày và sonde tiểu. Chiến lược can thiệp điều dưỡng (Nursing Intervention): 1. Nhận định (Assessment): Kiểm tra ngay dấu hiệu sinh tồn, đặc biệt là nhịp thở và SpO2 (đảm bảo đường thở). Kiểm tra băng mũi xem có thấm dịch không. Nếu có, quan sát màu sắc dịch (trong như nước vo gạo nghi ngờ dịch não tủy). Đánh giá đáp ứng thần kinh (GCS). Thiết lập theo dõi lượng nước vào-ra chính xác. 2. Chẩn đoán điều dưỡng (Nursing Diagnosis): Nguy cơ nhiễm trùng (viêm màng não) liên quan đến nguy cơ rò dịch não tủy. Nguy cơ mất cân bằng thể tích dịch liên quan đến rối loạn bài tiết ADH. 3. Lập kế hoạch & Thực hiện (Planning & Implementation): - Duy trì tư thế kê cao đầu giường 30 độ liên tục, trừ khi có chỉ định khác. - Hướng dẫn bệnh nhân (khi tỉnh) tuyệt đối không xì mũi, hắt hơi mạnh, ho gắng sức, hoặc cúi gập người đột ngột vì làm tăng áp lực nội sọ. - Theo dõi sát lượng nước tiểu mỗi giờ. Nếu >200-300ml/giờ trong 2-3 giờ liên tiếp, báo ngay bác sĩ (nghi ngờ đái tháo nhạt). - Theo dõi cân nặng hàng ngày, xét nghiệm điện giải đồ. - Giáo dục bệnh nhân và người nhà về các dấu hiệu cần báo: đau đầu tăng, sốt, cứng gáy, chảy nước mũi trong. An toàn bệnh nhân và lưu ý (Precautions): Nếu nghi ngờ rò dịch não tủy, không được hút mũi sâu. Báo bác sĩ ngay để xem xét chụp CT hoặc test dịch (test glucose dịch não tủy cao hơn dịch mũi thông thường). Quy trình thủ thuật và dùng thuốc: Khi chăm sóc vết mổ mũi, chỉ làm sạch nhẹ nhàng quanh lỗ mũi. Thuốc thường dùng: Desmopressin (DDAVP) để điều trị đái tháo nhạt (tác dụng thay thế ADH). Cần theo dõi cẩn thận tình trạng quá tải dịch và hạ natri máu khi dùng. Lời khuyên từ người đi trước: "Sau phẫu thuật thần kinh, đôi khi một giọt dịch trong chảy từ mũi lại là tín hiệu báo động đỏ! Sự tỉ mỉ trong quan sát và ghi chép lượng nước vào-ra của điều dưỡng là chìa khóa để phát hiện sớm đái tháo nhạt, tránh cho bệnh nhân rơi vào tình trạng mất nước nặng. Hãy luôn đặt câu hỏi 'Tại sao phải kê cao đầu?' và 'Dịch này từ đâu ra?' — đó chính là tư duy phản biện của một điều dưỡng lâm sàng giỏi." 학습 참고용입니다. 실제 임상은 최신 지침과 소속 기관 프로토콜을 따르세요. |