Một người bệnh mắc bệnh thận mạn tính giai đoạn cuối dùng calci acetat để điều trị tăng phosphat máu. Kết quả xét nghiệm lặp lại cho thấy calci 11,2 mg/dL và phospho 6,1 mg/dL. Hành động nào điều dưỡng nên dự đoán?
1Làm rõ việc tiếp tục sử dụng calci acetat và dự đoán kế hoạch dùng chất gắn phosphat không chứa calci.✓ Đáp án đúng
2Tăng calci acetat trong mỗi bữa ăn cho đến khi cả calci và phospho đều tăng thêm.
3Tiêm tĩnh mạch calci gluconat để điều trị nồng độ calci tăng cao.
4Thêm chất bổ sung calci giữa các bữa ăn mà không đánh giá lại chất gắn phosphat.
Giải thích
Calci acetat làm giảm phospho nhưng bổ sung thêm calci. Ở người lớn mắc bệnh thận mạn đang điều trị hạ phosphat, KDIGO khuyến cáo hạn chế chất gắn phosphat gốc calci, và tăng calci máu càng củng cố nhu cầu đánh giá lại lượng calci nạp vào. Điều dưỡng nên làm rõ việc tiếp tục điều trị bằng calci acetat và dự đoán chiến lược dùng chất gắn không chứa calci theo chỉ định của bác sĩ, chẳng hạn như sevelamer, trong khi calci, phospho và PTH được đánh giá cùng nhau. Bổ sung thêm calci sẽ làm trầm trọng thêm tình trạng tăng calci máu.
Lập luận lâm sàng Người bệnh có tăng phosphat máu dai dẳng kèm tăng calci máu khi đang dùng chất gắn chứa calci. Tăng tiếp xúc với calci có thể làm trầm trọng thêm tình trạng cân bằng calci dương và nguy cơ vôi hóa.
Quy tắc quyết định Đánh giá lại chất gắn phosphat gốc calci khi calci tăng cao và phối hợp kế hoạch kiểm soát phosphat ít calci hơn thay vì bổ sung thêm calci.
Tình huống Nữ 70 tuổi CKD đang dùng calcium acetate làm thuốc gắn phosphate. Mới có Ca 11,5, táo bón. PTH ổn định.
Chất gắn phosphat gốc calci — Một loại thuốc như calci acetat gắn phosphat trong thức ăn ở ruột nhưng có thể góp phần làm tăng lượng calci nạp vào và tăng calci máu.
Chất gắn phosphat không chứa calci — Một chất hạ phosphat như sevelamer không bổ sung calci và có thể được lựa chọn khi có lo ngại về lượng calci nạp vào.
vôi hóa mạch máu — Biến chứng tim mạch của CKD-MBD; có thể giảm khi dùng thuốc gắn phosphate không chứa canxi.