Một bệnh nhân 35 tuổi đang dùng sertraline vì trầm cảm nặng và bupropion để cai thuốc lá, có tiền sử rối loạn co giật đã lâu, và hiện được kê đơn tramadol 100 mg uống mỗi 6 giờ để giảm đau sau phẫu thuật. Hành động điều dưỡng ưu tiên là gì?

Tramadol là một thuốc giảm đau tác động trung ương với hoạt tính đồng vận mu yếu và ức chế tái hấp thu serotonin và norepinephrine. Một số lo ngại về an toàn khiến đơn thuốc này không an toàn trong tình huống này: (1) tramadol làm giảm ngưỡng co giật và chống chỉ định hoặc phải hết sức thận trọng ở bệnh nhân có tiền sử co giật hoặc đang dùng các thuốc khác làm giảm ngưỡng co giật (bupropion, thuốc chống loạn thần, thuốc ức chế MAO); (2) tác động serotonergic gây hội chứng serotonin khi phối hợp với SSRI, SNRI, MAOI, triptan, linezolid, methylene blue, ondansetron — sertraline là một SSRI; (3) tramadol là chất được kiểm soát theo Bảng IV, cần được chuyển hóa qua CYP2D6 để có tác dụng giảm đau và tạo chất chuyển hóa có hoạt tính — sự khác biệt bao gồm người chuyển hóa cực nhanh (nồng độ giống morphin gây độc) và người chuyển hóa kém (không có tác dụng giảm đau); (4) chống chỉ định của FDA ở trẻ em dưới 12 tuổi, sau cắt amidan/nạo VA ở người dưới 18 tuổi, và ở phụ nữ cho con bú; (5) táo bón, chóng mặt, buồn nôn, hạ đường huyết, và ức chế hô hấp ít hơn so với đồng vận mu toàn phần nhưng vẫn có nguy cơ thực sự; (6) ngừng thuốc cần giảm liều từ từ để tránh hội chứng cai. Đáp ứng điều dưỡng chuẩn: giữ lại liều thuốc, trao đổi lo ngại với người kê đơn, và đề xuất phương án thay thế như acetaminophen theo lịch cộng với opioid không phải tramadol nếu cần (với việc tiếp tục sertraline được xem xét và thảo luận về bupropion) và các chiến lược không dùng thuốc đa mô thức. Việc tăng liều, thêm diphenhydramine, hoặc cho rằng thuốc an toàn vì tramadol không phải chất kiểm soát là không đúng.

Tramadol + tiền sử động kinh + bupropion + SSRI = nguy cơ động kinh và serotonin chồng chất. Tạm dừng và đề xuất thay thế — tramadol không phải opioid an toàn như nhiều người nghĩ.