Một người bệnh đang dùng warfarin bị xuất huyết tiêu hóa, hạ huyết áp và có INR 6,2. Điều dưỡng nên chuẩn bị thực hiện can thiệp nào?
1Ngừng warfarin, kích hoạt điều trị khẩn cấp và sử dụng phức hợp prothrombin cô đặc 4 yếu tố (4-factor PCC) kèm vitamin K đường tĩnh mạch theo chỉ định.✓ Đáp án đúng
2Tiếp tục warfarin và kiểm tra lại INR vào lần khám định kỳ tiếp theo vì giá trị này dưới 10.
3Thay thế warfarin bằng aspirin ngay lập tức vì aspirin đảo ngược hoạt tính của chất đối kháng vitamin K.
4Cho vitamin K đường uống và cho người bệnh xuất viện khi INR bắt đầu giảm, mặc dù vẫn còn chảy máu.
Giải thích
Tình trạng huyết động không ổn định kèm xuất huyết tiêu hóa là xuất huyết nặng. Cần ngừng warfarin, bắt đầu hồi sức khẩn cấp và, khi có chỉ định, đảo ngược nhanh tác dụng chống đông bằng phức hợp cô đặc prothrombin 4 yếu tố cùng vitamin K đường tĩnh mạch. Chỉ dùng vitamin K sẽ có tác dụng quá chậm trong xuất huyết nặng; aspirin không đảo ngược warfarin và theo dõi ngoại trú là không an toàn.
Lập luận lâm sàng Chảy máu lớn liên quan đến warfarin đòi hỏi phải thay thế ngay các yếu tố đông máu phụ thuộc vitamin K và vitamin K để đảo ngược bền vững. Giá trị INR không quan trọng hơn tình trạng lâm sàng không ổn định của người bệnh.
Quy tắc quyết định Chảy máu lớn nghĩa là ngừng thuốc chống đông, ổn định người bệnh, và sử dụng phức hợp prothrombin cô đặc 4 yếu tố kèm vitamin K đường tĩnh mạch chậm theo kế hoạch cấp cứu. Huyết tương là phương án dự phòng khi không có sẵn phức hợp prothrombin cô đặc 4 yếu tố.
Vitamin K (phytonadione) — Thuốc giải warfarin. Uống·SC·IV. Uống 1-2.5 mg (chảy máu nhỏ)·2.5-5 mg (INR >10)·IV 5-10 mg chậm (chảy máu lớn). IV đẩy nhanh có thể gây phản ứng giả phản vệ — chậm ≥30 phút. SC hấp thu thay đổi nhiều.
4F-PCC (Kcentra) — Prothrombin Complex Concentrate. Cô đặc yếu tố II·VII·IX·X·protein C·S. Đảo ngược cấp cứu chảy máu lớn liên quan warfarin — nhanh hơn FFP·thể tích nhỏ. Liều theo INR: 25-50 IU/kg. Nguy cơ huyết khối·thận trọng tái dùng.
Hướng dẫn CHEST — American College of Chest Physicians hướng dẫn điều trị huyết khối. Tiêu chuẩn quản lý INR warfarin·heparin·DOAC·VTE·phòng đột quỵ rung nhĩ. Đảo ngược phân tầng·chiến lược bridge·xử trí trước thủ thuật là cơ sở quyết định lâm sàng.