Một bệnh nhân 72 tuổi đến khám tại khoa Cấp cứu với tình trạng yếu nửa người bên phải đột ngột và mất ngôn ngữ. Gia đình cho biết triệu chứng khởi phát cách đây 2 giờ. Huyết áp 168/92. Điều dưỡng dự đoán bước tiếp theo ưu tiên nào trong lộ trình xử trí đột quỵ?
1Cho bệnh nhân uống aspirin 325 mg ngay lập tức để ức chế chức năng tiểu cầu và ngăn chặn sự lan rộng của cục máu đông trong khi chờ các xét nghiệm hình ảnh tiếp theo.
2Bắt đầu truyền tĩnh mạch labetalol ngay lập tức để hạ huyết áp xuống mục tiêu dưới 120/80 mm Hg trước khi tiến hành chụp CT đầu.
3Lên lịch chụp MRI khuếch tán trong vòng một giờ đầu để xác nhận sự hiện diện của nhồi máu cấp tính và hướng dẫn xử trí tiếp theo.
4Kích hoạt nhóm đột quỵ và chụp CT đầu không cản trong vòng 25 phút sau đến để loại trừ xuất huyết trước bất kỳ quyết định tiêu sợi huyết nào.✓ Đáp án đúng
Giải thích
Lộ trình xử trí đột quỵ thiếu máu não cấp: kích hoạt đội đột quỵ, chụp CT đầu không tiêm thuốc cản quang trong vòng 25 phút (phải loại trừ xuất huyết trước khi dùng thuốc tiêu huyết khối), và mục tiêu đạt thời gian door-to-needle (từ lúc vào viện đến khi tiêm) đối với alteplase tĩnh mạch ≤ 60 phút kể từ khi nhập viện trong khung thời gian 4,5 giờ. Aspirin KHÔNG được dùng trước khi quyết định dùng tPA (1) — điều này sẽ làm chậm trễ hoặc chống chỉ định với alteplase. Trong đột quỵ thiếu máu não, huyết áp được phép duy trì đến ~185/110 trước khi dùng tPA (3 — hạ huyết áp quá mức có thể làm lan rộng ổ nhồi máu). MRI không phải là xét nghiệm hình ảnh ban đầu (4) — CT không tiêm thuốc cản quang nhanh hơn và đầy đủ để loại trừ xuất huyết.
Thời gian là não. Door-to-needle alteplase mục tiêu ≤ 60 phút. Tăng huyết áp cho phép lên 185/110 TRƯỚC tPA — chỉ trên mức đó mới hạ HA. Aspirin giữ đến 24 giờ SAU tPA. Bẫy NCLEX kinh điển là vội cho aspirin hoặc hạ HA — cả hai đều làm xấu kết cục.
72 tuổi, đột ngột yếu phải và mất ngôn ngữ 2 giờ trước. HA 168/92, HR 88, đường máu 110. Gia đình xác nhận last-known-well 2 giờ trước. Nghi đột quỵ thiếu máu cấp; cửa sổ tPA còn mở.
Đánh giá FAST — Face droop, Arm weakness, Speech difficulty, Time of last known well — sàng lọc đột quỵ cộng đồng và EMS.
Cửa sổ tPA / alteplase — Đủ điều kiện alteplase TM đến 4.5 giờ từ last-known-well (tiêu chuẩn mở rộng 3-4.5 giờ có loại trừ thêm).
Tăng huyết áp cho phép (trước tPA) — Cho phép HA lên ~185/110 trước alteplase; hạ HA tích cực có thể mở rộng vùng penumbra thiếu máu.