컨텐츠 내용을 수정할 수 있습니다
Дутмагшлын шинж тэмдгийг зүгээр цээжлэхгүйгээр, залгилтын аюулгүй байдал, эмчилгээний үе шат, шинжилгээний чиг хандлага, эм, хэрэглэх замыг эхлээд шалгаад дараа нь хоол хүнс, нэмэлт бүтээгдэхүүнтэй холбож өгдөг юм.
Гол зорилго: Хооллож болох уу → Юу дутаад эсвэл илүүдээд байна вэ → Эм, шинжилгээтэй зөрчилдөж байна уу → Одоогийн өвчний үе шатанд тохирч байна уу → Үр дүнг юугаар дахин харах вэ гэсэн дарааллаар дүгнэдэг юм.
‘Сайн хоол’, ‘муу хоол’ гэж тогтсон зүйлийг цээжилбэл урхинд ордог шүү. Яг ижил гадил, сүү, навчит ногоо ч гэсэн калийн түвшин, бөөрний үйл ажиллагаа, диализ хийлгэж байгаа эсэх, эм, хэрэглэсэн хэмжээнээс хамаарч утга учир нь өөрчлөгддөг. Бодит өвчтөний хувьд эмчийн заавар, хамгийн сүүлийн шинжилгээ, байгууллагын протокол, эмнэлзүйн хоол зүйчийн төлөвлөгөө эцсийн шалгуур болдог.
Ухаан саарсан, ханиалгах, нойтон дуу хоолой, амьсгалын замд шингэн орох шинж тэмдэг, мэс засал хийхээс өмнөх NPO (юу ч ууж идэж болохгүй), цочмог тогтворгүй байдал байвал шим тэжээл сонгохоос илүү амьсгалын замыг хамгаалах, эмчийн зааврыг шалгах нь түрүүнд тавигддаг.
Цочмог үе мөн үү, эдгэрэлтийн үе мөн үү, бөөрний консерватив эмчилгээтэй өвчин үү, диализ хийлгэж байгаа юу, мэс заслын дараахан уу, эсвэл урт хугацааны сургалт уу гэдгийг ялгадаг.
Электролит, цусан дахь сахар, бөөр, элэгний үйл ажиллагаа, CBC (цусны ерөнхий шинжилгээ), биеийн жингийн чиг хандлагыг харж, шээс хөөх эм, антикоагулянт, инсулин, фосфор холбогч эм, нэмэлт бүтээгдэхүүнтэй харилцан үйлчлэлийг холбож үздэг.
Энгийн хоол, залгилтад тохируулсан хоол, гуурсан хоолойгоор хооллох, судсаар хооллох гэх мэт одоогийн зам, заавар болсон бүтцийг шалгаад, нэг удаад идэх хэмжээ, шингэнийг тогтоодог.
Бодит хэрэглэсэн хувь, дотор муухайрах, өвдөлт, бие засах байдал, шээсний хэмжээ, хаван, өдөр бүр ижил нөхцөлд хэмжсэн биеийн жин, шинжилгээний чиг хандлагаар төлөвлөгөө тохирч байгаа эсэхийг дахин хардаг.
| Ялгаварлал | Гол онцлог | Сувилахуйн дүгнэлт |
|---|---|---|
| Өөхөнд уусдаг A·D·E·K | Өөх тосны шимэгдэлттэй холбоотой, биед хадгалагдах хэмжээ харьцангуй их. | Цөс, нойр булчирхай, гэдэсний шимэгдэлтийн эмгэгтэй дутмагшлыг холбож үзэхдээ, өндөр тунгийн нэмэлт бүтээгдэхүүний хуримтлал, хордлого, цус алдах эрсдлийг хамт хардаг. |
| Усанд уусдаг B бүлэг·C | Ихэнхдээ хадгалагдах хэмжээ хязгаарлагдмал ч ‘их уухад үргэлж аюулгүй’ гэсэн үг биш. | Согтууруулах ундаа хэрэглэх, хоол тэжээлийн дутагдал, ходоод гэдэсний мэс засал, удаан хугацааны эм хэрэглэх, бөөрний үйл ажиллагаатай дутмагшил, хордлогын боломжийг хамт шалгадаг. |
| Нэмэлт бүтээгдэхүүн | Хоол хүнснээс илүү өндөр тунгаар амархан орж ирдэг, эмийн жортой эмтэй харилцан үйлчилж болдог. | Бүтээгдэхүүний нэр, найрлага, нэг удаагийн тун, хэрэглэх давтамж, эхлэх хугацаа, эмийн жортой эмийг эмийн тохируулгын үйл явцад оруулдаг. |
Урхи: ‘Усанд уусдаг тул хордлогогүй’, ‘өөхөнд уусдаг тул бүгдийг нь зайлсхийдэг’ гэх мэт туйлын өгүүлбэр буруу. Дутмагшлын эрсдэл, илүүдлийн эрсдлийг нэгэн зэрэг хардаг.
Хэрэв мегалобластик цус багадалттай, гар хөл мэдээгүй болох, тэнцвэрийн асуудал илэрвэл В12-ийн үнэлгээг орхигдуулж болохгүй шүү.
Цусны ийлдэс дэх ганц үзүүлэлтийг хараад зогсохгүй, эмчийн зааврын дагуу ЦЕБ (CBC), эмнэлзүйн шинж тэмдгүүд, шимэгдэлтийн шалтгаан, шаардлагатай бол нэмэлт бодисын солилцооны үзүүлэлтүүдийг шалгах хэрэгтэй.
Тиамин В1: Архаг архины хэрэглээтэй, хүнд хоол тэжээлийн дутагдалтай, удаан хугацаанд хоол идэж чадаагүй өвчтөнд төөрөгдөл, нүдний хөдөлгөөний эмгэг, алхалтын тэнцвэргүй байдал болон дахин хооллолтын эрсдэлийг холбон үзээрэй. Эрсдэлтэй өвчтөнд зөвхөн нүүрс усыг түрүүлж өгөхгүй, эмчийн зааврын дагуу тиамин ба электролитийн төлөвлөгөөг шалгах хэрэгтэй.
Пиридоксин В6: Зарим сүрьеэгийн эсрэг эмчилгээтэй дутагдлаас сэргийлэх арга хэмжээг холбож болох ч бүх өвчтөнд автоматаар өгдөггүй. Удаан хугацааны өндөр тун нь харин мэдрэхүйн мэдрэлийн эмгэг үүсгэж болно.
Ниацин В3: Арьс улайх, элэгний хордлого, ходоод гэдэсний шинж тэмдэг, цусан дахь сахар болон шээсний хүчлийн өөрчлөлт орох магадлалыг хардаг. 'Витамин учраас элэгний шинжилгээтэй хамаагүй' гэж үзэх нь аюултай.
| Шим тэжээл | Гол холбоосууд | Аюулгүй байдлын хязгаар |
|---|---|---|
| А витамин | Хараа, хучуур эдийн үйл ажиллагаа, өөхний шимэгдэлтийн эмгэг ба дутагдал | Жирэмсэн үед хоол хүнсийг бүхэлд нь хориглохгүй, харин өндөр тунгийн урьдчилан бэлэн болсон А витамин, ретинол агуулсан нэмэлт бэлдмэл болон элэгний хоолыг хэтрүүлэн хэрэглэхээс сэрэмжилдэг. |
| Д витамин | Кальцийн шимэгдэлт ба ясны эрүүл мэнд | Хэт их нэмэлт нь цусан дахь кальцийн хэмжээ ихсэх, бөөр, зүрхний асуудал үүсгэж болзошгүй тул түвшин болон эмчийн зааврыг хардаг. |
| Е витамин | Антиоксидант үйл ажиллагаа, өөхний шимэгдэлтийн эмгэг | Өндөр тунгийн нэмэлт нь цус алдах эрсдэл болон эмийн харилцан үйлчлэлийг нэмэгдүүлж болно. |
| К витамин | Цусны бүлэгнэлтийн хүчин зүйлийн идэвхжил, гэдэс, цөсний асуудал ба дутагдал | Варфарин хэрэглэдэг хүмүүс навчит ногоог хоолноос хасах биш, харин К витамины хэрэглээгээ гэнэт өөрчлөхгүйгээр тогтмол байлгах хэрэгтэй. |
Варфарин = ногоон навчит ногоог хориглох гэсэн үг биш.
Гэнэтийн өөрчлөлт нь антикоагулянт үйлчилгээг тогтворгүй болгож болзошгүй тул ердийн хэрэглээний хэв маягаа тогтмол байлгаж, INR-ийн чиг хандлага, цус алдалт, тромбозын шинж тэмдгийг шалгах хэрэгтэй.
Цус алдалт, жирэмслэлт, өсөлт, хэрэглээний дутагдал, шимэгдэлтийн эмгэг, архаг өвчний дундаас шалтгааныг хайдаг. Зөвхөн төмрийг нөхөж, цус алдалтын шалтгааныг орхигдуулж болохгүй.
Гем бус төмрийг С витамин агуулсан хоол хүнстэй хамт хэрэглэвэл шимэгдэлтэд тустай байж болно. Хүчил саармагжуулагч, кальци, зарим эмийн хувьд бүтээгдэхүүн тус бүрийн зааварт заасан хугацааны зайг шалгах шаардлагатай.
Дотор муухайрах, өтгөн хатах, бараан өнгөтэй ялгадас гарах нь түгээмэл байж болно. Шингэн, эслэг, хөдөлгөөнийг өвчтөний шингэний хязгаарлалт болон гэдэсний байдлыг шалгасны дараа тохируулна.
Төмрөөс болж ялгадас бараан болж болох ч, наалдамхай хар ялгадас, толгой эргэх, тахикарди, цусны даралт буурах зэрэг цус алдалтын шинж тэмдгийг хэвийн гаж нөлөө гэж өнгөрөөж болохгүй.
Шүд будагдахыг багасгах хэрэглээ, амны хөндийн арчилгааны аргыг бүтээгдэхүүн болон залгих чадварын байдалд тохируулдаг. Залгих эмгэгтэй өвчтөнд сүрлийг дураараа зөвлөж болохгүй.
| Шалгах зүйл | Холбон дүгнэх зүйл |
|---|---|
| Цусан дахь кали ба ЭКГ | Гипокалиеми үү, гиперкалиеми үү, дээж гемолиз болсон байж болох эсэх, шинж тэмдэг болон ЭКГ-н эрсдэлийг эхлээд хардаг. 'Бөөрний өвчинтэй тул үргэлж кали багатай хоолны дэглэм барих' гэсэн үг биш. |
| Бөөрний үйл ажиллагаа, шээсний хэмжээ, диализ | Гаргах чадвар болон диализын арга, завсараас хамаарч хязгаарлах эсвэл нөхөн сэлбэх хэрэгцээ өөр өөр байдаг. |
| Эм бэлдмэл | Гогцоон ба тиазидын шээс хөөх эм нь гипокалиеми, кали хадгалагч шээс хөөх эм болон RAAS дарангуйлагч эмүүд нь гиперкалиемийн эрсдэлийг нэмэгдүүлж болно. |
| Давс орлуулагч | 'Натри багатай давс'-анд калийн хлорид агуулагдаж болох тул гиперкалиемийн эрсдэлтэй өвчтөнд автоматаар зөвлөдөггүй. |
| Натри, шингэн | Цусны даралт, хаван, амьсгал давчдах, зүрхний дутагдал, элэгний хатуурал, бөөрний өвчин болон эмчийн зааврыг холбон үздэг. Натри багатай хоолны дэглэм ба шингэний хязгаарлалт нь хоорондоо адилхан заавар биш. |
Уураг: Шош, сэвэг зарам, дүфү, самар, үр, бүхэл үр тариа зэрэг олон төрлийн эх үүсвэрийг нийт хэрэглээ болон өвчний хязгаарлалтад тохируулан хослуулдаг.
В12 витамин: Бүрэн цагаан хоолтны хувьд найдвартай баяжуулсан хүнс эсвэл нэмэлт төлөвлөгөө нь гол түлхүүр юм.
Төмөр: Шош, баяжуулсан үр тариа, навчит ногоо зэрэг гем бус төмрийн эх үүсвэрийг С витамин агуулсан хүнстэй хослуулдаг.
Кальци, Д витамин: Кальци, Д витаминаар баяжуулсан хүнсний шошгыг шалгахдаа уураг, сахар, натрийн агууламжийг хамт хардаг.
Бусад шалгах зүйлс: Иод, цайр, омега-3, нийт илчлэг болон жирэмсэн, хөхүүл, өсөлтийн үеийн хэрэгцээг шалгадаг.
Нэг шашин, соёлын хүрээнд ч гэсэн хүнсний хориг, мацаг барилт, хоол хийх хэрэгслийг тусгаарлах, зөвшөөрөгдөх үл хамаарах зүйлс нь өөр өөр байдаг.
Мацаг барих үеийн инсулин, шээс хөөх эм, антикоагулянт эм болон шингэн алдалт, гипогликемийн эрсдэлийг шалгаж, эмчилгээний багтай аюулгүй байдлын төлөвлөгөө гаргадаг.
Капсул, желатин, спирт агуулсан эм, нэмэлт тэжээл зэрэг өвчтөний хувьд чухал ач холбогдолтой найрлагыг шалгадаг.
Эмнэлзүйн хоол зүйч, эм зүйч, хэлмэрч, соёл, оюун санааны дэмжлэг үзүүлэх ажилтнуудтай холбогдож, өвчтөний сонголтыг тэмдэглэж авдаг.
Төрснөөс хойш 12 сар хүртэлх гол ундаа нь эхийн сүү эсвэл төмрөөр баяжуулсан нярайн хольмог сүү юм.
Энгийн үнээний сүү эсвэл ургамлын гаралтай ундааг нярайн хольмог сүүний оронд өгвөл шаардлагатай тэжээлийн бүтэц тохирохгүй байж болно. Төрснөөс хойш 6 сар орчмоос хөгжлийн бэлэн байдалд нь тохируулан төмрөөр баялаг нэмэлт хоолыг эхлүүлэх боловч тодорхой хугацаа, нэмэлт тэжээлийг хүүхдийн эмчилгээний удирдамжийг дагадаг.
| Нөхцөл байдал | Аюулгүй байдлын үнэлгээ |
|---|---|
| Энгийн үнээний сүү, ургамлын гаралтай ундаа | 12 сараас өмнө гол ундаа эсвэл хольмог сүүний орлуулагч болгон хэрэглэхгүй. 12 сараас хойш ч гэсэн сахар нэмээгүй, баяжуулсан эсэх болон нийт хооллолтыг хамт хардаг. |
| Төмөр | Өсөлт болон мэдрэлийн хөгжилд чухал. Эхийн сүүгээр хооллож буй эсэх, хольмог сүүний төрөл, дутуу төрсөн эсэх, нэмэлт хоолны хэрэглээг харж, эмчийн зааврын дагуу нэмэлт өгдөг. |
| Д витамин | Эхийн сүүгээр хооллож буй хэмжээ болон хольмог сүүний хэрэглээнээс хамаарч нэмэлт хэрэгцээ өөрчлөгдөж болох тул хүүхдийн удирдамжийг шалгадаг. |
| Бүтэц, амьсгал боогдолт | Хөгжлийн үе шатанд тохирсон бүтэц, суух байрлал, шууд ажиглалт шаардлагатай. Бүтэн самар, попкорн, дугуй усан үзэм зэрэг амьсгал боогдох эрсдэлийг тохируулдаг. |
| Зөгийн бал | Нярайн ботулизмын эрсдэлээс болж 12 сараас өмнө өгөхгүй. |
Шинжилгээ өгөхөөс өмнө дураараа цавуулагыг хасах нь оношийн нарийвчлалд нөлөөлж болзошгүй тул эмчтэй зөвлөлддөг.
Улаан буудай, арвай, хөх тариа, тритикале зэргээс зайлсхийх насан туршийн цавуулагын хязгаарлалт нь үндсэн зарчим юм.
Соус, боловсруулсан мах, амтлагч, эм, нэмэлт тэжээл зэргийн шошго болон үйлдвэрлэлийн мэдээллийг шалгадаг.
Талх шарагч, хэрчих самбар, шарагч тогоо, хоол хийх хэрэгсэл, задгай хүнсний гурилын бохирдлоос сэргийлдэг.
Энгийн овъёосыг автоматаар зөвшөөрдөггүй. Баталгаажсан цавуулаггүй овъёосыг эмч, хоол зүйчтэй зөвлөлдөж оруулж ирээд хариу урвалыг хардаг.
| Хүчин зүйл | Консерватив эмчилгээтэй БӨӨ (CKD) | Диализийн үед |
|---|---|---|
| Уураг | Хэт ихийг багасгаж болох ч, хэт бага бол хоол тэжээлийн дутагдалд орох эрсдэлтэй. | Диализаар алдагдал үүсдэг тул хэрэгцээ нь нэмэгдэж болзошгүй тул диализийн төрөл, хоол тэжээлийн байдлыг хардаг. |
| Кали | Цусан дахь түвшин, эм, хүчил-шүлтийн тэнцвэр, ялгаруулах чадварт тохируулдаг. | Диализийн завсар, үлдэгдэл бөөрний үйл ажиллагаа, түвшний хандлагаар тохируулдаг. |
| Фосфор | Шинжилгээ, ПТГ (PTH) болон ясны байдал, хүнсний нэмэлт, фосфор холбогч эмийн хэрэглээг хардаг. | Диализ дангаараа хангалттай арилгаж чадахгүй байж болзошгүй тул хоол хүнс, эмийн цагийг хамт тохируулдаг. |
| Натри, шингэн | Цусны даралт, хаван, зүрхний байдал, шээсний хэмжээнд тохируулдаг. | Диализийн хоорондох жин нэмэлт, даралт бууралт, хаван, амьсгал давчдалттай холбож үздэг. |
"Бөөрний өвчтэй хүн уураг, кали, фосфор, шингэнийг бүгдийг нь хамгийн бага хэмжээнд хязгаарлана" гэдэг нь зөв хариулт биш шүү.
Одоогийн шинжилгээ, үе шат, диализ хийлгэж байгаа эсэх, дутагдалд орох эрсдэл зэргээс хамаарч хариулт өөрчлөгддөг. Хэт их хязгаарлалт нь хоол тэжээлийн дутагдал, булчингийн алдагдалд хүргэж болно.
Илчлэг, уураг: Өвчтөнд шаардлагатай хэмжээг хангаж өгдөг. Элэгний энцефалопати байна гэсэн шалтгаанаар уургийг удаан хугацаагаар автоматаар хязгаарладаггүй.
Хоосон байх хугацааг багасгах: Бага багаар ойр ойрхон хооллож, оройтсон хөнгөн зууш идэх талаар бодож, удаан хугацаагаар өлсгөлөн байхаас зайлсхийдэг.
Асцит, хаван: Натрийн хязгаарлалтыг эмчийн заавар, хэрэглээний байдалд тохируулж, шингэний хязгаарлалтыг гипонатриеми зэрэг тусдаа заалт байгаа эсэхийг шалгадаг.
Халдвараас сэргийлэх: Түүхий эсвэл дутуу болгосон хясаа, загас, мах, пастержуулаагүй сүүн бүтээгдэхүүнээс зайлсхийдэг.
Согтууруулах ундаа: Бүрэн зогсоодог бөгөөд ургамлын гаралтай бүтээгдэхүүн, өндөр тунгийн нэмэлтүүдийн элэгний хордлого үүсгэх магадлалыг шалгадаг.
NPO (юу ч ууж идэж болохгүй) заавар өгсөн эсэх, өвдөлт, дотор муухайрах, гэдэсний үйл ажиллагаа, мэс засал хийх төлөвлөгөөг шалгадаг. Дураараа амаар хооллож эхлэхгүй.
Хоол идэж болох болсон үед эмчийн зааврын дагуу өөх тос багатай, бага хэмжээний хоолыг ойр ойрхон идэж эхлэн, тэсвэрлэх чадварыг хардаг.
Нойр булчирхайн үрэвсэл хөнгөн байсан ч согтууруулах ундаанаас зайлсхийдэг. Тамхинаас гарах нь дахилтын эрсдлийг бууруулахад чухал.
Өөхөн ялгадас, жин хасалт, өөхөнд уусдаг витамины дутагдал байвал нойр булчирхайн ферментийг хоолтой хамт уух цаг хугацаа, нэмэлт төлөвлөгөөг шалгадаг.
Өөх тос ихтэй хоолны дараа шинж тэмдэг хүндэрч байгаа эсэхийг шалгаж, цочмог үрэвсэл, цөсний сувгийн бөглөрлийн шинж тэмдэг илэрвэл хоолны дэглэмийн зөвлөгөө өгөхөөс илүүтэй үнэлж, мэдээлэх нь тэргүүнд тавигддаг.
| Нөхцөл байдал | Тэргүүнд тавих зөвлөгөө | Зайлсхийх ерөнхийлөлт |
|---|---|---|
| GERD | Бага багаар хооллох, хувь хүний шинж тэмдэг өдөөгч хоолыг тодорхойлох, хоолны дараа шууд хэвтэхгүй байх, орой хэт их идэхээс зайлсхийх | Бүх өвчтөнд ижил хориглосон хүнсний жагсаалтыг насан туршид хэрэглэх |
| Дампинг синдром | Бага багаар ойр ойрхон хооллох, төвлөрсөн сахар багасгах, уураг агуулах, зааврын дагуу хоол, шингэний завсарыг тохируулах | Шинж тэмдэггүй байхад бүх шингэнийг хэт хязгаарлах |
| Таргалалтын бодисын солилцооны мэс заслын дараа | Үе шаттай бүтэц, бага хэмжээгээр удаан идэх, уураг тэргүүнд тавих, шингэн, витамин, эрдэс бодисын урт хугацааны төлөвлөгөө | Жин хассан тул нэмэлт тэжээл, хяналтын шинжилгээ шаардлагагүй гэж дүгнэх |
Нөхцөл байдал: Варфарин ууж буй хүн эрүүл мэндийн төлөө өдөр бүр иддэг навчит ногоогоо гэнэт бүгдийг нь хасах гэж байна.
Дүгнэлт: Хориглох биш, харин өдөр тутмын хэрэглээгээ тогтмол байлгаж, INR-ийг хянах, цус алдалт болон тромбозын талаарх боловсролтой холбох хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: ACE дарангуйлагч ба спиронолактон ууж, кали ихтэй өвчтөн давс багатай орлуулагч давс хэрэглэж байна.
Дүгнэлт: Калийн хлорид агуулсан эсэхийг шалгаж, хэрэглэхийг түр зогсоогоод, кали, ЭКГ, эмчийн зааврыг шалгах хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: 8 сартай нярайн хольмог сүүг энгийн ургамлын гаралтай ундаагаар солих гэж байна.
Дүгнэлт: Нярайн хольмог сүүний орлуулагч биш тул солихгүй байж, эхийн сүү, төмрөөр баяжуулсан хольмог сүү болон насанд тохирсон нэмэлт хоолны төлөвлөгөөг шалгах хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: Бүрэн цагаан хоолтон өвчтөнд том улаан эс, гар хөл мэдээгүй болох шинж илэрч байна.
Дүгнэлт: Зөвхөн фолийн хүчил өгөх сонголтоос илүүтэй B12 дутагдал, шимэгдэлтийн шалтгааныг үнэлж, мэдрэлийн байдлыг тэмдэглэх хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: Цавуулаггүй талхыг энгийн талхтай нэг тостерт шарж байна.
Дүгнэлт: Хоол хүнс өөрөө зөв ч, хөндлөн халдварлах эрсдэлтэй тул тусдаа багаж эсвэл аюулгүй хамгаалах аргыг бүрдүүлэх хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: Амны салст бүрхэвч үрэвссэн өвчтөнд халуун улаан лоолийн шөл, хуурай жигнэмэг өгчээ.
Дүгнэлт: Хүчиллэг, халуун, барзгар бүтэц нь цочроох тул хүйтэн эсвэл тасалгааны температуртай, зөөлөн, чийглэг, илчлэг, уураг ихтэй хувилбарыг сонгох хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: Гемодиализ хийлгэж буй өвчтөн 'бөөрний өвчтэй хүн уураг хэрэглэхээс зайлсхийх ёстой' гэж бодож, хоолоо бараг идэхгүй байна.
Дүгнэлт: Диализын үеийн хэрэгцээ, хоол тэжээлийн дутагдлын эрсдэлийг үнэлж, клиник хоол зүйчийн хувийн уургийн төлөвлөгөөтэй холбох хэрэгтэй.
Нөхцөл байдал: Ухаан бүрхэг, залгиж чадахгүй байгаа өвчтөний цусан дахь сахарын хэмжээ бага байна.
Дүгнэлт: Шүүс эсвэл чихрийг амаар өгөхгүй. Амьсгалын замын аюулгүй байдлыг хамгаалж, зааварт заасан парентерал аврах эмчилгээ, яаралтай тусламжийг хэрэгжүүлэх хэрэгтэй.
| Эрсдэлтэй эрс туйлын өгүүлбэр | Аюулгүй дүгнэлтийн өгүүлбэр |
|---|---|
| Варфарин уувал К аминдэмийн хоолыг хориглоно. | Хэрэглээгээ гэнэт өөрчлөхгүйгээр тогтмол байлгаж, INR-ийг хянана. |
| Бөөрний өвчтэй бол кали, фосфор, уургийг бүгдийг нь хязгаарлана. | Үе шат, шинжилгээ, эм, шээсний хэмжээ, диализ хийлгэж буй эсэхэд тохируулан тус бүрд нь тохируулна. |
| Веган хүн B12 авч чадахгүй. | Баяжуулсан хоол хүнс эсвэл нэмэлт бэлдмэлээр найдвартай B12 хангамжийн төлөвлөгөө гаргана. |
| 1 нас хүрэхээс өмнө бүх сүүн бүтээгдэхүүн хориотой. | Энгийн сүүг үндсэн ундаа болгон хэрэглэхгүй ч, хөгжилд тохирсон хоолны хэлбэр, харшлын төлөвлөгөөг хүүхдийн зааврын дагуу баримтална. |
| Төмрийн улмаас хар өнгөтэй өтгөн ялгадас гарах нь үргэлж хэвийн. | Хүлээгдэж буй бараан өтгөн, ходоод гэдэсний замын цус алдалтын системийн болон өтгөний шинж байдлыг ялгана. |
| Усанд уусдаг аминдэмийг ихээр хэрэглэсэн ч аюулгүй. | Өндөр тунгийн нэмэлт бэлдмэлийн мэдрэл, элэг, бөөр, эмийн харилцан үйлчлэлийг шалгана. |
| Залгилтын хүндрэлтэй үед сүрэл тус болно. | Зааварт заасан бүтэц, хувийн залгилтын үнэлгээнд үндэслэн багаж хэрэгсэл, байрлалыг тогтооно. |
| Хоолны боловсрол гэдэг хоолны жагсаалт өгөөд дуусна. | Өвчтөний бодит хэрэглээ, зардал, соёл, хоол хийх орчин, шинж тэмдэг, шинжилгээний чиг хандлагыг дахин үнэлнэ. |
Энэхүү материал нь давтан судлах сэдвүүд дээр үндэслэн шинээр зохиосон боловсролын хураангуй юм. Бодит шалгалтын асуулт, сонголт, хүснэгт, зургийг хуулбарлаагүй бөгөөд хувь хүний эмийн жор, шинжилгээ, байгууллагын протокол, клиник хоол зүйчийн дүгнэлтийг орлохгүй.
Үйлдэл: Цусны судсыг тэлж, цусны даралтыг бууруулж, зүрхний ачааллыг хөнгөвчилдөг.
Сувилахуйн гол анхаарах зүйл: Хуурай ханиалга, цусны даралт буурах (гипотензи), цусан дахь калийн хэмжээ ихсэх (гиперкалиеми) зэрэг гаж нөлөөг ажиглах хэрэгтэй. Ангиоэдема үүсэх эсэхийг сайтар хянаж байгаарай.
Үйлдэл: Илүүдэл шингэн, натрийг гадагшлуулж, хаван, амьсгал давчдах шинж тэмдгийг бууруулдаг.
Сувилахуйн гол анхаарах зүйл: Өдөр бүр жин, шингэний орц гаралт (I&O), электролитийн түвшинг (ялангуяа кали) хянаж байх нь чухал. Шээс хөөх эмийг унтахаас зайлсхийхийн тулд өглөө өгөх нь дээр.
Үйлдэл: Зүрхний цохилтыг удаашруулж, агшилтын хүчийг бууруулж, зүрхийг хамгаалдаг.
Сувилахуйн гол анхаарах зүйл: Эм өгөхөөс өмнө судасны цохилт, цусны даралтыг заавал шалгах хэрэгтэй. Судасны цохилт 60-аас бага эсвэл цусны даралт хэт нам байвал эмийг түр хойшлуулж, эмчид мэдэгдэх нь зүйтэй.
Шингэн хэт ачаалалтын шинж тэмдгийг үнэлэх:
Уушигны чимээ (цэврүүт чимээ/crepitus), хөл хавагнах, хүзүүний венийн суналт (JVD), амьсгал давчдах (dyspnea), хүчилтөрөгчийн ханалт буурах зэргийг сайтар шалгаж байх хэрэгтэй.
Өвчтөнд заах гол зүйлс:
Шинж тэмдгүүд муудаж байгааг хэрхэн таних, өдөр бүр жинлэх нь яагаад чухал вэ, эмийг тогтмол уух шаардлагатайг ойлгуулах нь чухал. Мөн амралт, үйл ажиллагааны тэнцвэрийг хадгалах, шаардлагатай бол хүчилтөрөгчийн нэмэлт хэрэглээг зааж өгөх хэрэгтэй.
다음 이론을 계속 학습하려면 로그인하세요.
로그인하고 계속 학습필기노트, 하이라이터, 메모는 잘 쓰고 있어?
내보내줘운영진이 검토할게요!
마이페이지에서 차단한 회원을 관리할 수 있어요.